បច្ចុប្បន្ននេះ ក្រោមកិច្ចគាំពាររបស់អង្គការអន្តរជាតិនានា ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មកម្ពុជា កំពុងពិនិត្យ និង​រៀបចំឯកសារចាំបាច់នានា ដើម្បីអនុវត្តគម្រោងចុះបញ្ជីម៉ាកសម្គាល់ភូមិសាស្ត្រទំនិញ (Geographical Indication ហៅកាត់ GI) ក្នុងគោលបំណងជួយពង្រីកមុខមាត់ កិត្យានុភាព កេរ្តិ៍ឈ្មោះ និងអត្តសញ្ញាណនៃដែនដីភូមិសាស្រ្តកម្ពុជាលើឆាកអន្តរជាតិ និង​ដើម្បី​ជួយ​ពង្រឹង​គុណភាព ការបង្កើនតម្លៃ និងផ្តល់ទំនុកទុកចិត្តដល់អ្នកប្រើប្រាស់ តាមរយៈ​ប្រព័ន្ធ​ធានា​រ៉ាប់​រង​គុណភាព។

ឯកឧត្តម ប៉ែន សុវិជាតិ រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម នៅព្រឹកថ្ងៃទី៨ ខែ​មករា ឆ្នាំ២០២៤នេះ បានឲ្យ ប៊ីធីវី ដឹងថា បច្ចុប្បន្ននេះ ក្រសួង​បាន​ចុះ​បញ្ជី​ការពារ​ម៉ាក​សម្គាល់​ភូមិសាស្រ្ត​ទំនិញ​ចំនួន៧ រួចហើយ រួមមាន៖ “ម្រេចកំពត” “ស្ករត្នោតកំពង់ស្ពឺ” “ក្រូចថ្លុង​កោះទ្រង់​” “​ទឹកឃ្មុំព្រៃមណ្ឌលគិរី” “អំបិលនិងផ្កាអំបិលកំពត” “បង្កងតាកែវ” “ទឹកត្រីកំពតកែប”។

ដោយឡែក ចំពោះមុខទំនិញចំនួន ៤ផ្សេងទៀត ដែលក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម គ្រោង​នឹង​ដាក់​បញ្ចូល​ក្នុង​បញ្ជីការពារម៉ាកសម្គាល់ភូមិសាស្រ្តទំនិញនេះ ឯកឧត្តម បានរៀបរាប់ថា ១.ប្រហុកសៀមរាប ចុះ​បញ្ជីជាម៉ាកសម្គាល់ភូមិសាស្រ្តទំនិញដោយប្រើប្រាស់ជំនួយបច្ចេកទេសរបស់អង្គការ យូនីដូ (UNIDO) ។ ២.សូត្រកម្ពុជា កំពុងរៀបចំសំណើគម្រោង ដើម្បី​ចុះ​បញ្ជី​ជា​ម៉ាក​សម្គាល់​ភូមិ​សាស្រ្ត​ទំនិញ ដោយពិនិត្យលទ្ធភាពក្នុងការអនុវត្តជាក់ស្តែងដោយខ្លួនឯង ឬប្រើប្រាស់​ជំនួយ​បច្ចេកទេស​របស់​ដៃគូ។ ៣.ធុរេនកំពត ចុះបញ្ជីជាម៉ាកសម្គាល់ភូមិសាស្រ្តទំនិញ ដោយស្នើ​សុំ​ជំនួយ​ឧបត្ថម្ភ​ពី​អង្គការ​ស្បៀងអាហារ និង​កសិកម្ម (FAO) នៃអង្គការសហប្រជាជាតិ។ និង៤.ក្តាមថ្មកោះកុង ចុះ​បញ្ជី​ជា​ម៉ាកសំគាល់ភូមិសាស្រ្តទំនិញដោយប្រើប្រាស់ថវិកាផ្ទាល់របស់រដ្ឋ គួបផ្សំនឹង​ជំនួយ​បច្ចេក​ទេស​របស់អង្គការកម្មសិទ្ធិបញ្ញាពិភពលោក(WIPO) ដែលមកទល់​ពេល​នេះ​ការ​សិក្សា​កំពុង​ចាប់​ផ្តើម​ដំណើរការ។

ជាមួយគ្នានេះ ឯកឧត្តម ប៉ែនសុវិជាតិ បានលើកឡើងនូវអត្ថប្រយោជន៍ នៃការ​ចុះ​បញ្ជី​ម៉ាក​សម្គាល់​ភូមិ​សាស្រ្តទំនិញរបស់កម្ពុជាមួយចំនួនថា សមាជិកនីមួយៗអាច​ប្រើប្រាស់​រូប​សញ្ញាម៉ាក​សម្គាល់​ភូមិសាស្រ្តទំនិញ រូបសញ្ញាជាតិទំនិញសម្គាល់ភូមិសាស្រ្ត នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា លើ​សំបក​វេចខ្ចប់ និងឧបករណ៍ផ្សព្វផ្សាយផ្សេងៗ ដើម្បីជាយុទ្ធសាស្រ្តទីផ្សារ និងរក្សា​គុណ​តម្លៃ​ផលិត​ផល , ចូលរួមប្រកួតប្រជែងប្រកបដោយប្រសិទ្ធិភាពនៅក្នុងងកម្មវិធីពិព័រណ៍ថ្នាក់ជាតិ និង​អន្តរជាតិ ដោយលើកមុខមាត់ និងអត្តសញ្ញាណកម្ពុជា និងចូលរួមបង្កើនការងារ​ក្នុង​តំបន់​ដោយ​ផ្ទាល់ ឬប្រយោល ក្នុងការកាត់បន្ថយចំណាកស្រុកជាដើម។

សូមបញ្ជាក់ថា ក្រៅពីការចុះបញ្ជីម៉ាកសម្គាល់ភូមិសាស្រ្តទំនិញកម្ពុជា ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម ក៏បាន​ចុះ​បញ្ជីម៉ាកសម្គាល់ភូមិសាស្រ្តទំនិញអន្តរជាតិ ចំនួន ២៣ម៉ាក និងការចុះ​បញ្ជី​ម៉ាក​សមូហភាព​កម្ពុជា ចំនួន ៨ម៉ាក ផងដែរ មានដូចជា គុយទាវភ្នំពេញ , អំបុកកំពង់ធំ , អង្ករព្រះវិហារ , SKO ដែលជាអង្ករក្រអូប , DSMK ជាអង្ករដំណើប , ដូងខ្ទិះបាត់ដំបង , នំបញ្ចុកសៀមរាប និង​ក្រូច​ថ្លុង​កោះពីរ៕ អត្ថបទ៖ ឈិត បូរ៉ាវី