កម្ពុជាតវ៉ាជាផ្លូវការចំពោះសកម្មភាពខុសច្បាប់របស់ថៃចូលកាន់កាប់នៅតំបន់ភូមិជោគជ័យ, ច្រកទ្វារអន្តរជាតិអូរស្មាច់ និងស្រុកអន្លង់វែង
ឯកឧត្តម ហួត ហាក់ ជួបពិភាក្សាការងារលើវិស័យទេសចរណ៍ ការការពារបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ និងធម្មជាតិនៅកម្ពុជា ជាមួយអ្នកស្រី Angelina Jolie
ឯកឧត្តម ហ៊ុន ម៉ានី អញ្ជើញជួបសំណេះសំណាលកងកម្លាំងខេត្តកំពង់ស្ពឺសម្រាប់ឱកាសចូលឆ្នាំប្រពៃណីជាតិខ្មែរ
«ព្រឹត្តិការណ៍សុខភាពតែមួយនៅកម្ពុជា»រយៈពេលពីរថ្ងៃពិភាក្សាគ្នាលើប្រធានបទសំខាន់ចំនួន៥

ព័ត៌មានជាតិ

តំណាងសម្ដេចធិបតីបង្ហាញភាពខុសគ្នារវាងព្រឹត្តិការណ៍បុណ្យទន្លេកាលពី១១ឆ្នាំមុន លើទឹកដីខេត្ដក្រចេះ

2026/03/29 10:48:11 am        145
ព្រឹត្តិការណ៍បុណ្យទន្លេ លើកទី១០ នៅខេត្តក្រចេះ បានប្រារព្ធពិធីបើកជាផ្លូវការ ក្រោម​អធិបតី​ភាព​ឯកឧត្តមសន្ដិបណ្ឌិត នេត សាវឿន ឧបនាយករដ្ឋមន្ដ្រី តំណាងដ៏ខ្ពង់​ខ្ពស់​សម្ដេច​មហា​បវរ​ធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ដ្រីនៃកម្ពុជា ព្រមទាំងវត្តមានគណៈប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាល ថ្នាក់​ដឹកនាំ​ក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ រដ្ឋបាលខេត្ត មន្ដ្រីទូត និងប្រជាពលរដ្ឋយ៉ាងច្រើនកុះករ កាល​ពីថ្ងៃទី២៨ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦។ជាមួយគ្នា ក្នុងនាមសម្ដេចបវរធិបតីនាយករដ្ឋមន្ដ្រី ឯកឧត្តមសន្ដិបណ្ឌិត នេត សាវឿន បាន​អបអរ​សាទរខេត្តក្រចេះ ដែលជាខេត្តដំបូង នៃការចាប់ផ្ដើមរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍បុណ្យទន្លេ លើក​ទី១​ កាលពីឆ្នាំ២០១៥ និងជាខេត្តដំបូង ដែលបានចាប់ផ្ដើមរៀបចំធ្វើម្ចាស់ផ្ទះជុំទី២ មុនគេ ស្រប​ពេលឯកឧត្តមក៏បានវាយតម្លៃខ្ពស់ ចំពោះភាពរីកចម្រើន ដែល​មានកា​រខុសប្លែក​គ្នា​ជាច្រើន​លើ​សមិទ្ធផលនានា បើធៀបកាលពី ១១ឆ្នាំមុន។ឯកឧត្តមឧបនាយករដ្ឋមន្ដ្រី បានរំឮថា បុណ្យទន្លេ បានក្លាយជាមរតកប្រពៃណីទេសចរណ៍ដ៏វិសេសវិសាលថ្លៃថ្លាមួយ ដែលលេចរូងរាជឡើង ក្នុងអាណត្តិរាជរដ្ឋាភិបាល ដឹកនាំដោយសម្ដេចតេជោ ហ៊ុន សែន ដោយបានផ្សារភ្ជាប់គុណតម្លៃ អត្ថប្រយោជន៍ និងសក្ដានុពលនៃទន្លេ បង្កើតបានជាព្រឹត្តិការណ៍ទេសចរណ៍ប្រចាំឆ្នាំដ៏មានអត្ថន័យជ្រាលជ្រៅ និងប្រកបដោយភាពអធិកអធម សម្បូរសប្បាយ និងសុខដុមរមនាសម្រាប់ភ្ញៀវទេសចរជាតិ-អន្ដរជាតិ។ការប្រារព្ធព្រឹត្តិការណ៍នេះ ពិតជាមានសារៈសំខាន់ ក្នុងការចូលរួមអភិវឌ្ឍន៍វិស័យទេសចរណ៍ប្រកបដោយនិរន្ដភាព និងជាវេទិកាមួយ ដែលមិនមែនតែសម្រាប់ផ្សព្វផ្សាយពីសក្ដានុពលទេសចរណ៍របស់ខេត្តតាមដងទន្លេ ប៉ុន្ដែក៏បានបង្ហាញឲ្យឃើញពីការអភិវឌ្ឍ និងសមិទ្ធផលថ្មីៗជាច្រើនរបស់ខេត្តម្ចាស់ផ្ទះនីមួយៗ ជាក់ស្ដែងបើក្រឡេកទៅមើលកាលពី ១១ឆ្នាំមុន ដែលខេត្តក្រចេះ ធ្វើម្ចាស់ផ្ទះលើកទី១ រហូតដល់បច្ចុប្បន្ន គឺមានការខុសប្លែកគ្នា ដ្បិតបច្ចុប្បន្នខេត្តមានការអភិវឌ្ឍ និងសមិទ្ធផលនានាជាច្រើន ទាំងទីតាំង និងភាពទាក់ទាញទេសចរណ៍ រមណីយដ្ឋាន សណ្ឋាគារ រួមទាំងការអភិវឌ្ឍរចនាសម្ព័ន្ធជាច្រើន ហើយសមិទ្ធផលដ៏ធំថ្មីៗ គឺស្ពានឆ្លងកាត់ទន្លេមេគង្គតែម្ដង។ឯកឧត្តមសន្ដិបណ្ឌិត នេត សាវឿន បន្ដថា នេះគឺជាពិតជាឆ្លុះបញ្ចាំងយ៉ាងច្បាស់ អំពីការរីកចម្រើន ការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាព ស្ថិរភាពនយោយបាយ និងកត្ដាសុខសន្ដិភាពពេញេលញដែលកម្ពុជាសម្រេចបាន ធ្វើឲ្យកម្ពុជាស្គាល់ពិតនូវនិយមន័យថា «សន្ដិភាព និងការអភិវឌ្ឍ»។ទន្ទឹមជាមួយគ្នា ឯកឧត្តមក៏បានគូសរំលេចនូវស្នាដៃរបស់ក្រសួងទេសចរណ៍ ដែលជាសេនាធិការគ្រប់ជ្រុងជ្រោយរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ក្នុងការខិតខំដាក់ចេញនូវផែនការយុទ្ធសាស្ដ្រថ្មីៗ ពិសេសយុទ្ធនាការ «រដូវកាលបៃតង» យុទ្ធនាការ «រដូវកាលសាមគ្គី» និងយុទ្ធនាការផ្សព្វផ្សាយទេសចរណ៍ និងទិសដៅកែទម្រង់មុតស្រួចមួយចំនួនទៀត ដើម្បីជំរុញការអភិវឌ្ឍវិស័យទេសចរណ៍ ប្រកបដោយភាពប្រកួតប្ររជែង ជាពិសេសតាមរយៈការពង្រឹងភាពជាដៃគូរវាងវិស័យរដ្ឋ និងឯកជន សំដៅដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមនានា ក្នុងវិស័យទេសចរណ៍ជាលក្ខណៈកញ្ចប់ ពិសេសកាលៈទេសៈដ៏ស្មុគស្មាញ និងប្រទាក់ក្រឡាគ្នា នៃវិបត្តិសកលនាពេលបច្ចុប្បន្ន។ចុងក្រោយ ក្នុងនាមរាជរដ្ឋាភិបាល ឯកឧត្តមបានវាយតម្លៃខ្ពស់ ចំពោះគណៈកម្មការអន្ដរក្រសួងរៀបចំពិធីបុណ្យទន្លេ ដឹកនាំដោយឯកឧត្តម ហួត ហាក់ រដ្ឋមន្ដ្រីក្រសួងទេសចរណ៍ និងឯកឧត្តម វ៉ា ថន អភិបាលខេត្តក្រចេះ ដែលបានសហការដឹកនាំ និងអន្ដរក្រសួង ស្ថាប័ន វិស័យឯកជន ទាំងអស់ ដែលបានចូលរួមរៀបចំព្រឹត្តិការណ៍បុណ្យទន្លេ លើកទី១០ ក្រោមប្រធានបទ «ទន្លេបៃតង បេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ និងធម្មជាតិមហាសាល» ដ៏អធិកអធម ពោរពេញដោយភាពសប្បាយរីករាយ និងស្នាមញញឹម និងជោគជ័យផងដែរ៕ អត្ថបទ លី ឈុនឡា

សាខាកាកបាទក្រហមកម្ពុជា ខេត្តបន្ទាយមានជ័យចែកអំណោយមនុស្សធម៌ដល់ពលរដ្ឋ ស្ត្រីមេម៉ាយ កុមារកំព្រា និងគ្រួសារចាស់ជរាចំនួន ៣៥៧គ្រួសារ នៅស្រុកម៉ាឡៃ

2026/03/29 10:34:29 am        137
ភ្នំពេញ៖ នៅព្រឹកថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ ឯកឧត្តម អ៊ុំ រាត្រី អភិបាល នៃគណៈអភិបាលខេត្តបន្ទាយមានជ័យ និងជាប្រធានគណៈកម្មាធិការសាខាកាកបាទក្រហមកម្ពុជាខេត្ត អញ្ជើញចូលរួមសួរសុខទុក្ខ និងចែកអំណោយមនុស្សធម៌ដល់គ្រួសារក្រីក្រ ស្ត្រីមេម៉ាយកូនច្រើន កុមារកំព្រា និងគ្រួសារចាស់ជរាទុរគតជន ចំនួន៣៥៧គ្រួសារ នៅស្រុកម៉ាឡៃ។ពិធីនេះក៏មានការអញ្ជើញចូលរួម លោកជំទាវ នួម សុភ័ណ អនុប្រធាន កត្តិយសសាខាកាកបាទក្រហមកម្ពុជាខេត្ត ក្រុមការងារសាខាកាកបាទក្រហមកម្ពុជាខេត្ត អនុសាខាកាកបាទក្រហមកម្ពុជាស្រុក អ្នកស្ម័គ្រចិត្តភូមិ យុវជន ប្រារព្ធ ធ្វើនៅអគារបច្ចេកទេសក្នុងបរិវេណវិទ្យាល័យម៉ាឡៃ ស្រុកម៉ាឡៃ៕

ក្រសួងឧស្សាហកម្ម លើកទឹកចិត្តអ្នកសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធចុះឈ្មោះលើថ្នាលឌីជីថល ដើម្បី​ទទួល​បាន​អត្ត​សញ្ញាណផ្លូវការ និងអត្ថប្រយោជន៍នានាពីរាជរដ្ឋាភិបាល

2026/03/29 10:28:34 am        272
ថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួងឧស្សាហកម្ម បានជំរុញឲ្យអ្នកសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធ ចូលរួមចុះឈ្មោះ​លើ​ថ្នាល​ឌីជីថល ដើម្បីទទួលបានអត្តសញ្ញាណផ្លូវការ និងអត្ថប្រយោជន៍នានាពីរាជរដ្ឋាភិបាល។ ការ​ចុះ​ឈ្មោះ​នេះអនុវត្តដោយស្ម័គ្រចិត្ត ឥតគិតថ្លៃ និងមិនមានកាតព្វកិច្ចពន្ធទេ សម្រាប់អ្នក​មាន​ចំណូល​ក្រោម​កំណត់ និងត្រូវបានចាត់ទុកជាគន្លឹះសំខាន់ក្នុងការចូលរួមដំណើរការសេវាសង្គម ហិរញ្ញវត្ថុ និងការអភិវឌ្ឍអាជីវកម្ម។ថ្លែងនៅក្នុងពិធីបើក «យុទ្ធនាការផ្សព្វផ្សាយការចុះឈ្មោះតាមថ្នាលឌីជីថល នៅថ្ងៃទី២៨ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦, សាលាខេត្តកំពត ឯកឧត្តម ម៉ាត់ សារី អនុរដ្ឋលេខាធិការ និងជាប្រធានលេខាធិការដ្ឋាននៃគណៈកម្មាធិការសម្របសម្រួលការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធបានបញ្ជាក់ថា ការចុះឈ្មោះតាមថ្នាលឌីជីថលនេះ គឺជាផ្នែកមួយសំខាន់ក្នុងការអនុវត្ត «យុទ្ធសាស្ត្រជាតិស្តីពីការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធ ឆ្នាំ២០២៣-២០២៨» ដែលបានដាក់ឱ្យអនុវត្តតាំងពីឆ្នាំ២០២៣ មកក្រោមការដឹកនាំរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល។ ថ្នាលឌីជីថលសម្រាប់ចុះឈ្មោះនេះ ត្រូវបានដាក់ឱ្យដំណើរការជាផ្លូវការ កាលពីថ្ងៃទី១៦ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៤ ដោយផ្តល់ភាពងាយស្រួល ឥតគិតថ្លៃ និងផ្អែកលើគោលការណ៍ស្ម័គ្រចិត្ត ដល់អ្នកសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធក្នុងការចុះឈ្មោះ ដើម្បីទទួលបានអត្តសញ្ញាណ និងអត្ថប្រយោជន៍ផ្សេងៗ។ឯកឧត្តមបានបញ្ជាក់ថា ការចុះឈ្មោះនេះមិនត្រឹមតែផ្តល់អត្តសញ្ញាណផ្លូវការ ដល់អ្នកសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបើកឱកាសឱ្យពួកគេទទួលបានសេវាសង្គម និងសេវាហិរញ្ញវត្ថុផ្លូវការ ដូចជាការចូលជាសមាជិកបេឡាជាតិសន្តិសុខសង្គម និងការទទួលបានឥណទានពីធនាគារ។លើសពីនេះ អ្នកដែលមានចំណូលក្រោម ២៥០លានរៀលក្នុងមួយឆ្នាំ នឹងមិនមានកាតព្វកិច្ចបង់ពន្ធ និងមិនចាំបាច់រៀបចំឯកសារប្រកាសពន្ធឡើយ ដែលជាការលើកទឹកចិត្តដ៏សំខាន់ពីរាជរដ្ឋាភិបាល។ ឯកឧត្តមបន្តថា ការចុះឈ្មោះក៏ជួយបង្កើនឱកាសក្នុងការអភិវឌ្ឍជំនាញ បង្កើនប្រាក់ចំណូល និងពង្រីកអាជីវកម្មផងដែរ ជាពិសេស វិញ្ញាបនបត្រចុះឈ្មោះនេះ ត្រូវបានទទួលស្គាល់ទាំងក្រសួង-ស្ថាប័ន និងវិស័យឯកជន ដែលអាចប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការសម្រាប់សកម្មភាពអាជីវកម្ម និងការទទួលបានសេវាផ្សេងៗ។ឯកឧត្តមបានអំពាវនាវឱ្យបងប្អូនអ្នកសេដ្ឋកិច្ចក្រៅប្រព័ន្ធទាំងអស់ ចូលរួមចុះឈ្មោះលើថ្នាលឌីជីថលឱ្យបានទូលំទូលាយ ដើម្បីទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍ និងការគាំទ្រពីរាជរដ្ឋាភិបាល ជាកត្តាសំខាន់ក្នុងការលើកកម្ពស់ជីវភាព និងជំរុញការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចជាតិឱ្យកាន់តែរឹងមាំ។សូមជម្រាបថា បច្ចុប្បន្នការចុះឈ្មោះត្រូវបានសម្រួលតាមរយៈការសហការជាមួយធនាគារ និងស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុចំនួន ៩ ដោយមិនគិតថ្លៃ។ហើយគិតត្រឹមថ្ងៃទី២៧ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ មានអ្នកចុះឈ្មោះសរុបជាង ៣៣ម៉ឺននាក់ ក្នុងនោះមានកម្មករ-និយោជិត សហគ្រាសធុនមីក្រូ និងបុគ្គលស្វ័យនិយោជន៍ភាគច្រើន។ ចំណែកខេត្តកំពត មានអ្នកចុះឈ្មោះជាង ៨ពាន់នាក់ ស្ថិតនៅលំដាប់ទី១៣ទូទាំងប្រទេស៕

អភិបាលខេត្តតាកែវ៖ ការប្រឡងមន្រ្តីពន្ធនាគារ អ្នកចេះគឺ​ជាប់​ដោយ​សារ​មាន​សមត្ថភាព​ពិត​ប្រាកដ​

2026/03/29 10:20:34 am        210
ឯកឧត្តម វ៉ី សំណាង អភិបាលខេត្តតាកែវ បានលើកឡើងថា បេក្ខជន បេក្ខនារី ដែល​នឹង​ប្រឡង​ជាប់​ជា​មន្រ្តី​ពន្ធនាគារ គឺពឹងផ្អែកទាំងស្រុងលើសមត្ថភាពផ្ទាល់ខ្លួន ដោយគ្មានការអន្តរាគមន៍ ឬ​ការ​ប្រើ​ប្រាស់​ខ្សែខ្នងណាមួយឡើយ។នៅក្នុងឱកាសអញ្ជើញកាត់ស្រោមវិញ្ញាសារប្រឡងប្រជែងជ្រើសរើសបេក្ខជនឲ្យចូលបម្រើការងារក្នុង​ក្របខណ្ឌមន្រ្តីពន្ធនាគារ ក្រសួងមហាផ្ទៃ សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៦ ដែលធ្វើឡើងនៅព្រឹកថ្ងៃអាទិត្យ ទី​២៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ នៅវិទ្យាល័យជាស៊ីមតាកែវ ដោយមានការចូលរួមពីឯកឧត្តម សរ ភមរ៉ា អគ្គនាយករងនៃអគ្គនាយកដ្ឋានធនធានមនុស្ស នៃក្រសួងមហាផ្ទៃ រួមនឹង​មន្រ្តី​ពាក់​ព័ន្ធ​ជា​ច្រើន​រូប​ទៀត។ឯកឧត្តម វ៉ី សំណាង បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ៗថា៖ «ការប្រឡង​ធ្វើឡើង​តាម​គោលកា​រណ៍អ្ន​ក​ចេះ​គឺ​ជាប់ អ្នកដែលប្រឡងជាប់ គឺជាប់ដោយគ្មានខ្សែឬមានខ្នងអ្នកណាឡើយ។ យើង​ធានា​ថា​ការ​ប្រឡង​នេះនឹងប្រព្រឹត្តទៅដោយស្មើរភាព តម្លាភាព និងយុត្តិធម៌ ដើម្បី​ជ្រើស​រើស​បាន​ធន​ធាន​មនុស្ស​ពិត​ប្រាកដសម្រាប់បម្រើការងារជូនជាតិមាតុភូមិ។ក្នុងឱកាសនោះឯកឧត្តមអភិបាលខេត្តតាកែវក៏បានជម្រុញ និងលើកទឹកចិត្ត ដល់ប្អូនៗ ក្មួយ​​ៗ​ដែល​ជា​បេក្ខជនប្រឡងទាំងអស់គ្នាត្រូវខិតខំប្រែងក្នុងការប្រឡងឱ្យអស់ពីសមត្ថភាពរបស់ខ្លួន ដើម្បី​លើក​មុខមាត់គ្រួសារផង និងបានជាប់ជាមន្រ្តីក្របខណ្ឌ បម្រើការងារជាមន្រ្តីពន្ធនាគារ នៅ​តាមខេត្ត​របស់​ខ្លួន។សូមជម្រាបផងដែរថា សម្រាប់មណ្ឌលប្រឡងវិទ្យាល័យជាស៊ីមតាកែវ មាន១៧បន្ទប់ មាន​បេក្ខជន​ បេក្ខនារី ប្រឡងសរុបចំនួន ៣៩៦ នាក់ មកពីខេត្តចំនួន៣ រួមមាន៖ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ខេត្ត​កណ្ដាល ​និងខេត្តតាកែវ បានដាក់ពាក្យចូលរួមប្រឡងប្រជែងក្នុងឆ្នាំនេះ។ ក្នុងដំណើរ​ការ​ប្រឡង​ត្រូវ​បាន​រៀបចំឡើងយ៉ាងតឹងរឹង និងយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់ ដើម្បីធានាបាននូវប្រសិទ្ធភាព និង​ភាព​ត្រឹម​ត្រូវ​នៃ​ការប្រឡងជ្រើសរើស៕

អត្ថបទវិភាគ៖ គោលនយោបាយ-សង្គ្រាម ឈូង​សមុទ្រ​បច្ចុប្បន្ន​ជា​កត្តា​ជំរុញ​ការ​ផ្លាស់​ប្តូរ​ប្រព័ន្ធ​សកល

2026/03/29 09:54:50 am        206
សេចក្តីសង្ខេប៖ ជម្លោះនៅឈូងសមុទ្រអារ៉ាប់បានវិវត្តន៍ពីស៊េរីនៃសង្គ្រាមអន្តរការីក្នុងតំបន់ ទៅជាការប្រឈមមុខដាក់គ្នាជាប្រព័ន្ធ ដែលកំពុងរៀបចំរូបរាងសណ្តាប់ធ្នាប់សកលឡើងវិញ។ការវិភាគគោលនយោបាយនេះអះអាងថា "សង្គ្រាមឈូងសមុទ្របច្ចុប្បន្ន" លែងគ្រាន់តែជាវិបត្តិក្នុងតំបន់ដែលកើតឡើងម្តងម្កាលប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាបានក្លាយជាកត្តាជំរុញរចនាសម្ព័ន្ធនៃការផ្លាស់ប្តូរសកលធំៗចំនួនបី៖ ការផ្លាស់ប្តូរពីសណ្តាប់ធ្នាប់ពិភពលោកបែបឯកភាគី (unipolar) ទៅកាន់ពហុភាគីនិយម (multipolar) ការបែកបាក់នៃប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចសកល និងការរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធអចិន្ត្រៃយ៍នៃក្របខ័ណ្ឌសន្តិសុខថាមពល និងពាណិជ្ជកម្ម។ សម្រាប់អ្នកធ្វើគោលនយោបាយ ការយល់ដឹងពីការផ្លាស់ប្តូរនេះគឺមានសារៈសំខាន់ណាស់ ដោយសារឧបករណ៍ការទូតប្រពៃណីនិងការគ្រប់គ្រងសេដ្ឋកិច្ចរបស់រដ្ឋកំពុងមានប្រសិទ្ធភាពតិចជាងមុន នៅក្នុងបរិយាកាសដែលកំណត់ដោយសង្គ្រាមចម្រុះ (hybrid warfare)ការធ្វើពិពិធកម្មលើសមុទ្រនិងការបែកបាក់ភូមិសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ច (geoeconomic fragmentation)។១. បរិបទយុទ្ធសាស្ត្រ៖ ពីជម្លោះក្នុងតំបន់ទៅជាការប្រជែងគ្នាជាប្រព័ន្ធចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០២៣ ភូមិសាស្ត្រនយោបាយនៃឈូងសមុទ្របានឆ្លងកាត់ការផ្លាស់ប្តូរយ៉ាងស៊ីជម្រៅ។ អ្វីដែលធ្លាប់ត្រូវបានគេពិពណ៌នាថាជាសង្គ្រាមត្រជាក់រវាងមហាអំណាចក្នុងតំបន់ ឥឡូវនេះបានវិវត្តន៍ទៅជាការប្រឈមមុខដាក់គ្នាជាប្រព័ន្ធដ៏ទូលំទូលាយមួយ ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងមហាអំណាចសកល។ ជម្លោះបានពង្រីកហួសពីការប្រឈមមុខដាក់គ្នាខាងយោធានៅលើគោក ទៅគ្រប់គ្រងច្រករបៀងសមុទ្រយុទ្ធសាស្ត្រ ជាពិសេសសមុទ្រក្រហម និងច្រកសមុទ្រហ៊័រមូស (Strait of Hormuz)។ ផ្លូវទឹកទាំងនេះជាចំណុចស្នូលសម្រាប់ការដឹកជញ្ជូនថាមពល និងទំនិញកុងតឺន័រជាច្រើនរបស់ពិភពលោកបានក្លាយជាសមរភូមិមុខដ៏សំខាន់នៃសង្គ្រាមទម្រង់ថ្មី។ក្របខ័ណ្ឌក្រោយសង្គ្រាមត្រជាក់បែបប្រពៃណី ដែលសហរដ្ឋអាមេរិកដើរតួជាអ្នកធានាតែមួយគត់នៃសន្តិសុខក្នុងតំបន់កំពុងរលាយបាត់បន្តិចម្តងៗ។ការណ៍នេះបានបង្កើតឱ្យមានភាពខ្វះចន្លោះអំណាច (power vacuum) ដែលកំពុងត្រូវបានបំពេញដោយតួអង្គជាច្រើនដែលធ្វើឱ្យការផ្លាស់ប្តូរទៅកាន់សណ្តាប់ធ្នាប់ពិភពលោកពហុភាគីនិយមកាន់តែពន្លឿនជាងមុន។ ជម្លោះនេះលែងគ្រាន់តែជាការតស៊ូដើម្បីការគ្រប់គ្រងក្នុងតំបន់ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាបានក្លាយជាសមរភូមិមួយដែលគោលការណ៍នៃប្រព័ន្ធអន្តរជាតិនាពេលអនាគត—ដូចជា សេរីភាពនៃការធ្វើនាវាចរណ៍ ភាពមិនអាចរំលោភបាននៃខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់សកល និងតួនាទីនៃភាពអាស្រ័យគ្នាទៅវិញទៅមកខាងសេដ្ឋកិច្ច—កំពុងត្រូវបានប្រកួតប្រជែងគ្នាយ៉ាងខ្លាំង។២. ផលប៉ះពាល់ផ្នែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយ៖ ការធ្វើពិពិធកម្មនៃភាពអាស្រ័យគ្នាទៅវិញទៅមកការវិវត្តន៍ផ្នែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយដ៏សំខាន់បំផុតនោះគឺ ការធ្វើពិពិធកម្មនៃភាពអាស្រ័យគ្នាទៅវិញទៅមកខាងសេដ្ឋកិច្ច (militarization of economic interdependence)។ ចំណុចត្រួតពិនិត្យចង្អៀត (chokepoints) ដូចជា ច្រកសមុទ្រហ៊័រមូស និងច្រកបាប់អេល-ម៉ង់ដេប (Bab el-Mandeb) លែងគ្រាន់តែជាកង្វល់ផ្នែកដឹកជញ្ជូនប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាបានក្លាយជាប្រតិបត្តិការយោធាយ៉ាងសកម្ម។ ការប្រើប្រាស់យន្តហោះគ្មានមនុស្សបើក (drones) ការវាយប្រហារតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត (cyberattacks) និងកម្លាំងអន្តរការី ដើម្បីកំណត់គោលដៅលើការដឹកជញ្ជូនពាណិជ្ជកម្ម និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធថាមពល បានបង្កើតនូវស្រទាប់ថ្មីនៃអស្ថិរភាពដែលបន្តកើតមាន។ការណ៍នេះបង្ហាញពីការចាកចេញពីសង្គ្រាមរវាងរដ្ឋបែបប្រពៃណី ទៅកាន់គំរូសង្គ្រាមចម្រុះ (hybrid model) ដែលវិមជ្ឈការ សន្សំសំចៃសម្រាប់អ្នកឈ្លានពាននិងពិបាកក្នុងការទប់ស្កាត់។ការវិវត្តន៍នេះមានផលប៉ះពាល់យ៉ាងជ្រាលជ្រៅដល់ភូមិសាស្ត្រនយោបាយសកល៖ប្រសិទ្ធភាពថយចុះនៃសម្ព័ន្ធភាពប្រពៃណី៖ សម្ព័ន្ធភាពសន្តិសុខដែលមានស្រាប់ ដែលត្រូវបានរចនាឡើងសម្រាប់ជម្លោះរវាងរដ្ឋបែបប្រពៃណី កំពុងតស៊ូដើម្បីឆ្លើយតបប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពចំពោះការគំរាមកំហែងបែបចម្រុះ។ នេះបានជំរុញឱ្យរដ្ឋក្នុងតំបន់បន្ត ស្វ័យភាពជាយុទ្ធសាស្ត្រ (strategic autonomy) ដោយធ្វើពិពិធកម្មភាពជាដៃគូខាងសន្តិសុខនិងសេដ្ឋកិច្ចរបស់ពួកគេ ឱ្យហួសពីសម្ព័ន្ធមិត្តលោកខាងលិចបែបប្រពៃណី។ការពង្រីកភូមិសាស្ត្រនៃជម្លោះ៖ ជម្លោះនេះបានបង្ហាញថាអាចរាលដាលបានយ៉ាងខ្លាំង។ ការរំខានដែលផ្តើមចេញពីឈូងសមុទ្រ បានបង្កឱ្យមានអស្ថិរភាពដោយផ្ទាល់នៅក្នុងសមុទ្រមេឌីទែរ៉ាណេខាងកើត អាងសមុទ្រក្រហម ហើយថែមទាំងមានឥទ្ធិពលលើការប្រកួតប្រជែងមហាអំណាចនៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលបង្កើតផលប៉ះពាល់ជារលកយក្សដល់ពិភពលោក (global ripple effect)។ការប្រណាំងសព្វាវុធថ្មី៖ ការរីកសាយភាយនៃយន្តហោះគ្មានមនុស្សបើកទំនើប មីស៊ីលល្បឿនលឿនបំផុត (hypersonic missiles) និងសមត្ថភាពតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតដ៏ទំនើប ក្នុងចំណោមតួអង្គទាំងរដ្ឋនិងមិនមែនរដ្ឋនៅក្នុងតំបន់ បានធ្វើឱ្យកម្រិតនៃការចាប់ផ្តើមជម្លោះ (threshold for conflict) ថយចុះ និងបង្កើនហានិភ័យនៃការវាយតម្លៃខុ(miscalculation)។៣. ផលប៉ះពាល់ភូមិសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ច៖ ការរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធប្រព័ន្ធសកលអស្ថិរភាពនៅឈូងសមុទ្រមិនមែនគ្រាន់តែជាបញ្ហាប្រឈមផ្នែកភូមិសាស្ត្រនយោបាយប៉ុណ្ណោះទេ តែកំពុងរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចសកលឡើងវិញយ៉ាងខ្លាំង។ ជម្លោះនេះបានលាតត្រដាងពីភាពផុយស្រួយនៃសាកលភាវូបនីយកម្មខ្លាំង (hyper-globalization)ដោយបង្ខំឱ្យមានការផ្លាស់ប្តូរយ៉ាងឈឺចាប់ ប៉ុន្តែចាំបាច់ដើម្បីឆ្ពោះទៅរកភាពធន់ (resilience)។ ផលប៉ះពាល់ភូមិសាស្ត្រសេដ្ឋកិច្ចសំខាន់ៗដូចជា៖ការរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធទីផ្សារថាមពល៖ យុគសម័យនៃសន្តិសុខថាមពលដោយផ្អែកលើការផ្គត់ផ្គង់ដែលមានស្ថិរភាព និងតម្លៃទាបពីតំបន់តែមួយបានបញ្ចប់។ ជម្លោះនេះបានពន្លឿន៖ភាពចម្រុះ (Diversification)៖ បណ្តាប្រទេសនាំចូលធំៗកំពុងវិនិយោគយ៉ាងឆាប់រហ័សលើថាមពលកកើតឡើងវិញ ថាមពលនុយក្លេអ៊ែរ និងការធានាខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ជំនួសពីតំបន់កាសព្យែន អាហ្វ្រិក និងអាមេរិក។ការស្តុកទុកជាយុទ្ធសាស្ត្រ (Strategic Stockpiling)៖ រដ្ឋាភិបាលនានាកំពុងបង្កើនបរិមាណស្តុកប្រេងបម្រុងជាយុទ្ធសាស្ត្រ (strategic petroleum reserves) ដល់កម្រិតដែលមិនធ្លាប់មាន ដែលជាគោលនយោបាយធានារ៉ាប់រងដែលមានតម្លៃថ្លៃ ប៉ុន្តែចាំបាច់ ដើម្បីទប់ទល់នឹងការរំខាននាពេលអនាគត។ការបំបែកតម្លៃ (Price Decoupling)៖ តម្លៃថាមពលកំពុងឆ្លុះបញ្ចាំងពីបុព្វលាភហានិភ័យភូមិសាស្ត្រនយោបាយ (geopolitical risk premiums) កាន់តែខ្លាំងឡើង ដែលនាំឱ្យមានភាពប្រែប្រួលជាបន្តបន្ទាប់ និងរួមចំណែកដល់សម្ពាធអតិផរណារយៈពេលវែង។ការរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់៖ ការគំរាមកំហែងជាបន្តបន្ទាប់ដល់ការដឹកជញ្ជូនតាមសមុទ្រក្រហម បានបង្ខំឱ្យមានការគិតឡើងវិញយ៉ាងខ្លាំងចំពោះភស្តុភារកម្មសកល។ គំរូនៃការផ្គត់ផ្គង់ "ទាន់ពេលវេលា (just-in-time)" កំពុងត្រូវបានជំនួសដោយ "ក្នុងករណីចាំបាច់ (just-in-case)"។ នេះបង្ហាញឱ្យឃើញតាមរយៈ៖ការផ្លាស់ប្តូរមកនៅជិត (Near-shoring) និងការផ្លាស់ប្តូរទៅកាន់សម្ព័ន្ធមិត្ត (Friend-shoring)៖ ការផ្លាស់ប្តូរផលិតកម្ម និងភស្តុភារកម្មទៅកាន់តំបន់ដែលមានស្ថិរភាពនយោបាយ និងប្រទេសសម្ព័ន្ធមិត្ត។ការបង្កើនស្តុកទំនិញ (Inventory Buildup)៖ ក្រុមហ៊ុននានាកំពុងកាន់កាប់ស្តុកទំនិញធំជាងមុន ដែលបង្កើនថ្លៃដើមសម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់ និងរួមចំណែកដល់សម្ពាធអតិផរណាដែលបន្តកើតមាន។ការបែកបាក់ផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុ (Financial Fragmentation)៖ ការប្រើប្រាស់ទណ្ឌកម្មផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុជាឧបករណ៍ចម្បងនៃគោលនយោបាយការបរទេស បានពន្លឿនការផ្លាស់ប្តូរឱ្យឆ្ងាយពីប្រព័ន្ធដែលផ្តោតលើប្រាក់ដុល្លារ។ ជម្លោះនេះបានជំរុញឱ្យមាន៖ពិពិធកម្មឬភាពចម្រុះនៃរូបិយប័ណ្ណ (Currency Diversification)៖ ប្រទេសនានាកំពុងបង្កើនការទូទាត់ពាណិជ្ជកម្មជារូបិយប័ណ្ណដែលមិនមែនជាប្រាក់ដុល្លារ ឧ. យ័ន រូពី។ការពិសោធន៍រូបិយប័ណ្ណឌីជីថល (Digital Currency Experiments)៖ រូបិយប័ណ្ណឌីជីថលរបស់ធនាគារកណ្តាល (CBDCs) កំពុងត្រូវបានក្លាយជាមធ្យោបាយដើម្បីជំនួសប្រព័ន្ធទូទាត់បែបប្រពៃណី ដូចជា SWIFT ដែលកំពុងត្រូវបានប្រើប្រាស់ជាអាវុធកាន់តែខ្លាំងឡើង (increasingly weaponized)។៤. អនុសាសន៍គោលនយោបាយសម្រាប់អ្នកបង្កើតគោលនយោបាយនៅកម្ពុជានិងតំបន់ឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិកទាំងមូល ដែលពឹងផ្អែកខ្លាំងលើស្ថិរភាពពាណិជ្ជកម្ម និងថាមពលសកលកត្តាខាងក្រោមនេះជាអនុសាសន៍ំមួយចំនួន៖១-អនុម័តក្របខ័ណ្ឌហានិភ័យជាប្រព័ន្ធ (Systemic Risk Framework)៖ ត្រូវពង្រីកទស្សនៈឱ្យហួសពីការចាត់ទុកជម្លោះឈូងសមុទ្រជាព្រឹត្តិការណ៍ដាច់ស្រយាល។ ត្រូវទទួលស្គាល់ថា ជាកត្តាជំរុញជាប្រព័ន្ធនៃអតិផរណាសកល ភាពប្រែប្រួលនៃខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ និងហានិភ័យភូមិសាស្ត្រនយោបាយ។ បង្កើតក្រុមការងារជាតិ ដើម្បីតាមដានសូចនាករសំខាន់ៗដូចជា សន្ទស្សន៍ហានិភ័យភូមិសាស្ត្រនយោបាយ (GPR) ថ្លៃដឹកជញ្ជូន (SC) និងភាពប្រែប្រួលតម្លៃប្រេង (OP) ដូចដែលបានស្នើនៅក្នុងការសិក្សាដើម។២-ធ្វើពិពិធកម្មភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ច (Diversify Economic Partnerships)៖ កាត់បន្ថយការពឹងផ្អែកខ្លាំងពេកលើផ្លូវពាណិជ្ជកម្ម ឬអ្នកផ្គត់ផ្គង់ថាមពលតែមួយ។ ត្រូវបន្តយ៉ាងសកម្មនូវភាពចម្រុះនៃប្រភពនាំចូល និងទីផ្សារនាំចេញ ដើម្បីកសាងភាពធន់ប្រឆាំងនឹងការបិទផ្លូវ (blockades) ឬការរំខានដែលអាចកើតមាននៅត្រង់ចំណុចត្រួតពិនិត្យចង្អៀតសំខាន់ៗ។២.១.ពង្រឹងភាពធន់នៃខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ (Enhance Supply Chain Resilience)៖ គាំទ្រដល់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់វិស័យឯកជនក្នុងការធ្វើពិពិធកម្មខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់។ នេះអាចរួមបញ្ចូលទាំងការលើកទឹកចិត្តសម្រាប់ការកាន់កាប់ស្តុកទំនិញជាយុទ្ធសាស្ត្រ ការអភិវឌ្ឍមជ្ឈមណ្ឌលភស្តុភារកម្មក្នុងតំបន់ និងការលើកកម្ពស់កិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មដែលផ្តល់អាទិភាពដល់ស្ថិរភាព និងការអាចព្យាករណ៍បាន។២.២.ចូលរួមក្នុងការការពារផលប្រយោជន៍តាមរយៈការទូតដែលអាចបត់បែនបាន (Engage in Diplomatic Hedging)៖ នៅក្នុងពិភពពហុភាគីនិយម ការរក្សាគោលនយោបាយការបរទេសដែលអាចបត់បែនបាន និងមិនប្រកាន់បក្សពួក (non-aligned)គឺជាទ្រព្យសម្បត្តិយុទ្ធសាស្ត្រមួយ។ បន្តភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងជាមួយមហាអំណាចទាំងអស់ និងប្លុកក្នុងតំបន់ ដើម្បីធានាថាផលប្រយោជន៍ជាតិត្រូវបានការពារនៅក្នុងបរិយាកាសសកលដែលកំពុងបែកបាក់។៥. សេចក្តីសន្និដ្ឋានសង្គ្រាមឈូងសមុទ្របច្ចុប្បន្នគឺជាព្រឹត្តិការណ៍កំណត់អត្តសញ្ញាណមួយនៃសតវត្សរ៍ទី ២១ ដែលបម្រើទាំងជាសញ្ញាណនិងជាបុព្វហេតុនៃការផ្លាស់ប្តូរទៅកាន់សណ្តាប់ធ្នាប់ពិភពលោកថ្មី។ វាគឺជាជម្លោះរចនាសម្ព័ន្ធ (structural conflict) ដែលកំពុងផ្លាស់ប្តូរជាអចិន្ត្រៃយ៍នូវរបៀបដែលប្រជាជាតិនានាប្រកួតប្រជែង ធ្វើពាណិជ្ជកម្ម និងការពារផលប្រយោជន៍របស់ខ្លួន។ សម្រាប់ប្រជាជាតិដែលពឹងផ្អែកលើស្ថិរភាពនៃសម្បត្តិសាធារណៈសកល (global commons) ការយល់ដឹងពីការផ្លាស់ប្តូរនេះលែងគ្រាន់តែជាបញ្ហាចំណាប់អារម្មណ៍ខាងសិក្សាប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែវាបានក្លាយជាកាតព្វកិច្ចស្នូល (core imperative) នៃសន្តិសុខជាតិ និងគោលនយោបាយសេដ្ឋកិច្ច។ យុគសម័យនៃសាកលភាវូបនីយកម្មដែលអាចព្យាករណ៍បានងាយស្រួលត្រូវបានបញ្ចប់។ អនាគតនឹងត្រូវបានកំណត់ដោយការបែកបាក់ដែលត្រូវបានគ្រប់គ្រង (managed fragmentation)និងភាពធន់ជាយុទ្ធសាស្ត្រ (strategic resilience)។ដោយ៖ សោ​​ សុន្ទរ៍ធារីMSc/PhD សាស្រ្តាចារ្យសេដ្ឋកិច្ចនយោបាយនៃសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទនីតិសាស្ត្រ និងវិទ្យាសាស្រ្តសេដ្ឋកិច្ច (RULE)ឯកសារយោង Blackwill, R. D., & Harris, J. M. (2016). War by other means: Geoeconomics and statecraft. Harvard University Press.Bronk, C. (2021). Drone and cyber-enabled warfare in the Gulf. RUSI Journal, *166*(1), 22–33. Byman, D. (2022). The Iran problem. The Washington Quarterly, *45*(2), 115–133. Center for Strategic and International Studies. (2025). Maritime security and Red Sea disruptions. CSIS.Energy Information Administration. (2021). The Strait of Hormuz. U.S. Department of Energy.Gause, F. G. (2019). The new Gulf Cold War. Foreign Affairs, *98*(4), 44–54.Goldthau, A., & Westphal, K. (2019). The geopolitics of energy. Routledge.International Energy Agency. (2024). World energy outlook 2024. IEA.International Monetary Fund. (2024). Regional economic outlook: Middle East and Central Asia. IMF.Partow, N. (2020). Maritime security in the Gulf. Stability Journal, *9*(1), 1–15.Spagnolo, S. (2021). The petrodollar system. Journal of International Affairs, *74*(1), 101–118.Ulrichsen, K. C. (2020). The United States and the Gulf. Oxford University Press.United Nations Conference on Trade and Development. (2024). Global trade update: Red Sea crisis impact. UNCTAD.World Bank. (2025). Global economic prospects. World Bank Group.Yergin, D. (2020). The new map: Energy, climate, and the clash of nations. Penguin Press

ព្រឹត្តិការណ៍ទិវាវប្បធម៌រុស្ស៊ីនៅកម្ពុជាឆ្នាំ២០២៦ ដែលជាផ្នែក​នៃការ​អបអរ​សាទរ​ខួប​លើក​ទី៧០ នៃ​ការ​បង្កើត​ទំនាក់ទំនងការទូតកម្ពុជា-រុស្ស៊ី ត្រូវបានរៀបចំឡើងនៅរាជធានីភ្នំពេញ

2026/03/29 09:28:22 am        210
នាល្ងាចថ្ងៃទី២៨ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ ទិវាវប្បធម៌រុស្ស៊ីនៅកម្ពុជា បានរៀបចំឡើង ក្រោម​អធិបតី​ភាព​លោក​ជំទាវបណ្ឌិតសភាចារ្យ ភឿង សកុណា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌និងវិចិត្រសិល្បៈ និង​ឯកឧត្តម​ Anatoly Borovik ឯកឧត្តម​អគ្គរដ្ឋទូត​វិសាមញ្ញ​ និង​ពេញ​សមត្ថភាព​នៃ​សហព័ន្ធ​រុស្ស៊ី​ប្រចាំ​ព្រះរា​ជាណា​ចក្រកម្ពុជា នៅសាលសន្និសីទចតុម្មុខ។ព្រឹត្តិការណ៍​នេះមានការរៀបចំពិព័រណ៍វត្ថុសិល្បៈ សម្លៀកបំពាក់ប្រពៃណី និងការ​សម្តែង​សិល្បៈ​ក្រោម​ប្រធាន​បទ "អ្នកបន្តវេនតំបន់ស៊ីបេរី"។ កម្មវិធីនេះ ជាឱកាសក្នុងការចែករំលែក ការ​ផ្លាស់​ប្តូរ​ចំណេះ​ដឹង ក៏ដូចជាការស្វែងយល់ពីប្រពៃណីវប្បធម៌ក្នុងតំបន់ស៊ីបេរីដល់ប្រជាជនកម្ពុជា។សូម​បញ្ជាក់ថា ព្រឹត្តិការណ៍នេះមិនត្រឹមតែជាការរំលឹកដល់អតីតកាលនោះទេ ប៉ុន្តែ​គឺ​ជា​ការ​ផ្តល់​តម្លៃ​​ដល់ចំណងមិត្តភាពដ៏រឹងមាំ ក៏ដូចជាការប្តេជ្ញាចិត្តរួមគ្នាឆ្ពោះទៅកាន់អនាគតមួយ ដែល​មាន​កិច្ច​សហប្រតិបត្តិការលើវិស័យវប្បធម៌យ៉ាងស៊ីជម្រៅ។ ជាការពិតណាស់ វប្បធម៌គឺជា​ដួង​ព្រលឹង​របស់​ជាតិ ​ជាអត្តសញ្ញាណស្នូល និងជាធនធានដ៏មានតម្លៃមិនចេះរីងស្ងួត ហើយ​បាន​ដើរ​តួនា​ទី​យ៉ាង​សំខាន់​ក្នុងការពង្រឹងភាពជាដៃគូរវាងប្រទេសទាំងពីរកម្ពុជា-រុស្ស៊ី៕

តម្លៃសាំងចុះថ្លៃចាប់ពីថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ សាំងចុះថ្លៃ ៤៥០ រៀល ខណៈម៉ាស៊ូតឡើងថ្លៃ ១០០ រៀល

2026/03/29 08:09:27 am        3360
ក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម បានចេញសេចក្តីជូនដំណឹង ស្តីពីថ្លៃលក់រាយប្រេងឥន្ធនៈនៅតាមស្ថានីយ សម្រាប់​ការអនុវត្តចាប់ពីម៉ោង ០០:០០ (សូន្យ) ថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ រហូត​ដល់​ថ្ងៃ​ជូន​ដំណឹង​បន្ទាប់ ក្នុងនោះ តម្លៃសាំងចុះថ្លៃ ៤៥០ រៀល ខណៈម៉ាស៊ូតឡើងថ្លៃ ១០០ រៀល។-ប្រេងសាំង ៥ ០០០ រៀល/លីត្រ-ប្រេងម៉ាស៊ូត ៧ ២០០ រៀល/លីត្រសូមបញ្ជាក់ថា តម្លៃនេះបន្ទាប់ពីរាជរដ្ឋាភិបាលបាន៖១. បន្តបញ្ចុះចំនួន ៦,៥សេនដុល្លារ/លីត្រ ក្នុងគោលបំណងជួយសម្រួលដល់ជីវភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ២. បន្តបញ្ចុះ ១សេនដុល្លារ/លីត្របន្ថែមទៀត ដោយសារថ្លៃប្រេងសាំងអន្តរជាតិឡើងលើសពី ៩០ដុល្លារ/បារ៉ែល និងប្រេងម៉ាស៊ូតអន្តរជាតិ ឡើងលើស ១០០ដុល្លារ/បារ៉ែល ៣. ពន្ធគយ ០ (សូន្យ) ដុល្លារ ៤. ផ្អែកតាមសភាពការណ៍ និងថ្លៃប្រេងឥន្ធនៈបន្តកើនឡើងនៅ ទីផ្សារអន្តរជាតិ សម្តេចធិបតីនាយករដ្ឋមន្ត្រី បានសម្រេច បញ្ចុះអាករបន្ថែមលើប្រេងសាំង និងប្រេងម៉ាស៊ូតមក ០ (សូន្យ) ដុល្លារ, បញ្ចុះអាករពិសេសលើប្រេងម៉ាស៊ូត ពី ៤% មក ០% និង បញ្ចុះអាករលើតម្លៃបន្ថែមលើប្រេងសាំង និងប្រេងម៉ាស៊ូតពី ១០% មក ៤% ដោយរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជំនួសចំនួន ៦%៕

ប្រតិភូកម្ពុជាចូលតាំងពិព័រណ៌ពាណិជ្ជកម្មឡូជីស្ទីក និងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់នៅសៀងហៃដោយជោគជ័យ

2026/03/28 04:48:31 pm        81
ក្រុងសៀងហៃ: គណៈប្រតិភូសមាគមចំនួន ២២ រូប បានចូលតាំងពិព័រណ៌ពាណិជ្ជកម្ម ឡូជីស្ទីក និងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់អន្តរជាតិជាសកលលើក ទី៥ ប្រកបដោយជោគជ័យ និងបានធ្វើទស្សនកិច្ចកំពង់ផែសៀងហៃ ប្រទេសចិន ដែលជាកំពង់ផែអន្តរជាតិកំពូល បាននិងកំពុងបម្រើ ការដឹកជញ្ជូនទៅកាន់ប្រទេសនៅលើពិភពលោក។ លោក ជា ចាន់ដារ៉ា ប្រធានសមាគមពាណិជ្ជករដឹកជញ្ជូន និងខ្សែច្រវាក់ផ្តត់ផ្គង់នៅកម្ពុជា បានដឹកនាំគណៈប្រតិភូសមាគម ចំនួន ២២ រូប ទៅចូលរួមការតាំងពិព័រណ៌ពាណិជ្ជកម្មឡូជីស្ទីក និងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់អន្តរជាតិជាសកលលើកទី៥ (5th Global International Logistics and Supply Chain Expo) និងការធ្វើទស្សនកិច្ចកំពង់ផែសៀងហ ប្រទេសចិន តបតាមការអញ្ជើញ របស់សម្ព័ន្ធ AiLA ឡូជីស្ទីក, ក្នុងនោះលោកក៏ត្រូវបានអញ្ជើញជាគណអធិបតី និងឡើងថ្លែងសន្ទករថា ក្នុងការបើកសម្ពោធជាផ្លូវការ តាំងពិពរណ៌ពាណិជ្ជកម្ម ឡូជីស្ទីក និងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ ដោយមានការចូលរួមពីថ្នាក់ដឹកនាំនៃភាគីចិន និងថ្នាក់ដឹកនាំមកពីបណ្តា ប្រទេសផ្សេងៗទៀត។ថ្លែងទៅកាន់បណ្តាអ្នកចូលរួម, លោកប្រធានសមាគម បានជម្រាបភាគីចិន និងបណ្តារប្រទេសផ្សេងទៀត អំពីសារៈសំខាន់ នៃវិស័យជីស្ទីក និងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្តង់ ដែលបានបង្កើតឱ្យមានការទំនាក់ទំនងទូទាំងពិភពលោក ហើយប្រទេសចិនមានសមាគម សម្ព័ន្ធសមាគម និងសហព័ន្ធជាច្រើន ដែលបង្កើតឱ្យមានការទំនាក់ទំនងគ្នា ដើម្បីជម្រុញសេវាកម្មឱ្យគ្នាទៅវិញមក ដោយចាត់ទុកថា ឡូជីស្ទីក និងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ គឺសសៃឈាមនៃសេដ្ឋកិច្ចសកល។លោកបានបន្ថែមថា រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា បានចាត់ទុកវិស័យឡូជីស្ទិក និងដឹកជញ្ជូន ជាវិស័យដែលអាទិភាព និងបានខិតខំ កសាងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធជាច្រើន ដើម្បីផ្តល់ភាពងាយស្រួលក្នុងទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគមក និងបានលើកឡើងអំពីការអភិវឌ្ឍរបស់ រាជរដ្ឋាភិបាល ព្រមទាំងបានអញ្ជើញម្ចាស់អាជីវកម្ម និងបណ្តាប្រទេសផ្សេងទៀតឱ្យមកធ្វើទស្សកិច្ចនៅកម្ពុជា ជួបអ្នកជំនាញ និង ស្វែងរកឱកាសសម្រាប់វិនិយោគ ដោយធានានូវសុវត្ថិភាព ព្រោះកម្ពុជាកំពុងតែបង្រ្កាបក្រុមឧក្រិត្តកម្មអនឡាញ និងក្រុមឆបោកអន ឡាញឱ្យអស់នាពេលឆាប់ៗនេះ។សូមបញ្ជាក់ថា៖ ការតាំងពិព័រណ៌ពាណិជ្ជកម្មលើកទី៥ នេះមានរយៈពេល២ថ្ងៃ ចាប់ពីថ្ងៃទី ២៥-២៧ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ ទទួល បានការចូលរួមទស្សនា និងភ្ជាប់បណ្តាញទំនាក់ទំនងពីភ្ញៀវជាតិនិងអន្តរជាតិ ក្នុងវិស័យឡូជីស្ទីក និងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ ក្នុងនោះ សមាគមពាណិជ្ជករដឹកជញ្ជូន និងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់នៅកម្ពុជា ក៏បានតាំងបង្ហាញនូវបេសកម្ម និងសកម្មភាពរបស់សមាគមផងដែរ។ ស្របវេលានេះដែរ សមាគមក៏ទទួលបានការអញ្ជើញបន្ថែមពីសភាពាណិជ្ជកម្មឧស្សាហកម្មមេរិកាំង អឺរ៉ុប (EACHAM) ដែលជាដៃគូ សហការគ្នាកន្លងមក សមាគមក៏បានដឹកនាំសមាជិកទៅទស្សនាការតាំងពិពរណ៌ទំនិញគ្រឿងអេឡិចត្រូនិច ឌីជីថល តិចណូឡូជី រ៉ូបូត បច្ចេកវិទ្យាគ្រប់គ្រងឃ្លាំង និងទំនិញច្រើនប្រភេទទៀត៕អត្ថបទ៖ សុន រ៉ាឌី

ការប្រកួតប្រជែងពានរង្វាន់ Sci-Cup ជាការពង្រឹងប្រព័ន្ធ (STEM) និងការបណ្តុះនវានុវត្តន៍ករជំនាន់ក្រោយ

2026/03/28 04:44:10 pm        28
ការប្រកួតប្រជែងពានរង្វាន់ Sci-Cup (សាយខាប់) ក្នុងឱកាសទិវាជាតិវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា និងនវានុវត្តន៍លើកទី៤ បាន បង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់កម្ពុជា ក្នុងការពង្រឹងការអប់រំលើជំនាញវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា វិស្វកម្ម និងគណិតវិទ្យា (STEM) និងការ បណ្តុះនវានុវត្តន៍ករជំនាន់ក្រោយ។ ឯកឧត្តម ហែម វណ្ណឌី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងឧស្សាហកម្ម វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា និងនវានុវត្តន៍ លើកឡើងនៅក្នុងការប្រកួត ប្រជែងពានរង្វាន់ Sci-Cup ក្នុងឱកាសទិវាជាតិវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា និងនវានុវត្តន៍លើកទី៤ នៅថ្ងៃទី២៨ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ នេះថា កម្មវិធីប្រកួតប្រជែងវិទ្យាសាស្ត្រ Sci-Cup (សាយខាប់) បានឆ្លុះបញ្ចាំងពីគោលដៅរបស់កម្ពុជា ក្នុងការផ្លាស់ប្តូរពីប្រទេសប្រើ ប្រាស់បច្ចេកវិទ្យា ទៅជាប្រទេសអភិវឌ្ឍនិងបង្កើតនវានុវត្តន៍ បច្ចេកវិទ្យានាពេលអនាគត។ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្ត្រី សង្ឃឹមថា យុវជនកម្ពុជាមិនត្រឹមតែចេះប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែនឹងក្លាយទៅជាអ្នកបង្កើត និង អ្នកអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗ ដើម្បីលើកកម្ពស់សក្តានុពលរបស់កម្ពុជាឱ្យកាន់តែរឹងមាំ មានភាពធន់ និងអាចប្រកួតប្រជែងក្នុងតំបន់ និង លើឆាកអន្តរជាតិបាន។ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កែវ សុជាតិ អគ្គនាយកវិទ្យាស្ថានជាតិ វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា និងនវានុវត្តន៍ លើកឡើងផងដែរថា វគ្គផ្តាច់ ព្រ័ត្រនេះមិនត្រឹមតែបង្ហាញពីសមត្ថភាពសិក្សាប៉ុណ្ណោះទេ ថែមទាំងបង្ហាញពីគំនិតនវានុវត្តន៍ ការជឿជាក់លើខ្លួនឯង និងសមត្ថភាព ក្នុងការសម្របខ្លួន។ គុណលក្ខណៈទាំងនេះនឹងអនុញ្ញាតឱ្យយុវជនរបស់យើង ចូលរួមចំណែកយ៉ាងសកម្ម ក្នុងការអភិវឌ្ឍវិទ្យាសាស្ត្រ និងបច្ចេកវិទ្យារបស់ប្រទេសកម្ពុជា។សូមបញ្ជាក់ថា កម្មវិធីដែលរៀបចំឡើងដោយវិទ្យាស្ថានជាតិវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា និងនវានុវត្តន៍ បានប្រមូលផ្តុំការចូលរួម ពីសិស្ស វិទ្យាល័យនៅទូទាំងប្រទេស។ បន្ទាប់ពីវគ្គប្រកួតប្រជែងជម្រុះយ៉ាងស្វិតស្វាញចំនួនពីរវគ្គបេក្ខជន ៦ រូប បានឆ្លងមកដល់វគ្គផ្តាច់ព្រ័ត្រ ក្នុងនោះមាន ២ រូប មកពីខេត្តបាត់ដំបង និង ៤ រូប មកពីរាជធានីភ្នំពេញ។ ពួកគេនឹងប្រកួតប្រជែងដើម្បីទទួលមេដាយមាស ប្រាក់ និងសំរិទ្ធ ដែលម្ចាស់ជ័យលាភីនឹងត្រូវប្រកាសក្នុងពិធីបិទទិវាជាតិវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា និងនវានុវត្តន៍លើកទី៤៕អត្ថបទ៖ សុន រ៉ាឌី

ក្រុម AOT ចុះសង្កេតការណ៍ ផ្ទៀងផ្ទាត់ និងរាយការណ៍អំពីស្ថានភាពព្រំដែននៅតំបន់ច្រកបឹងត្រកួន ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ

2026/03/28 02:31:58 pm        280
នៅថ្ងៃសៅរ៍ ទី២៨ ខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦ វេលាម៉ោង ៩:៣៥នាទីព្រឹក ក្រុមសម្របសម្រួល (CLG) នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានសម្របសម្រួលដល់ក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍អាស៊ាន (AOT) ចុះសង្កេតការណ៍ ផ្ទៀងផ្ទាត់ និងរាយការណ៍អំពីស្ថានភាពព្រំដែននៅតំបន់ច្រកបឹងត្រកួន ខេត្តបន្ទាយមានជ័យលើការគោរព និងអនុវត្តវិធានការទាំងអស់ក្នុងសេចក្តីប្រកាសរួម ក្រោយបទឈប់បាញ់ចូលជាធរមាន។គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា ការចុះសង្កេតការណ៍លើកនេះ គឺជាបេសកកម្មនៃការចុះសង្កេតការណ៍ប្តូរវេនរវាងប្រធានក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍ចប់អាណត្តិម៉ាឡេស៊ី ដែលនឹងត្រូវផ្ទេរជូនប្រទេសហ្វីលីពីនដឹកនាំបន្ត ក្នុងនាមជាប្រធានអាស៊ានប្តូរវេន និងជាប្រធានដឹកនាំក្រុមអ្នកសង្កេតការណ៍អាស៊ាន (AOT) បន្ត ប្រចាំនៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។រាជរដ្ឋាភិបាល និងក្រសួងការពារជាតិកម្ពុជា នៅតែបញ្ជាក់ពីការប្តេជ្ញាចិត្តយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ ស្មោះត្រង់ ប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវខ្ពស់ក្នុងការគោរព និងអនុវត្តយ៉ាងពេញលេញ និងខ្ជាប់ខ្ជួនបំផុតនូវសេចក្តីប្រកាសរួមនៃកិច្ចប្រជុំពិសេសលើកទី៣ នៃគណៈកម្មាធិការព្រំដែនទូទៅកម្ពុជា-ថៃ (GBC) ថ្ងៃទី២៧ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥, សេចក្តីថ្លែងការណ៍រួមស្តីពីកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពរវាងកម្ពុជានិងថៃ ថ្ងៃទី២៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ និងកិច្ចព្រមព្រៀងពាក់ព័ន្ធផ្សេងទៀត ដើម្បីឆ្ពោះទៅការធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងវិញឆាប់រហ័ស និងការវិលត្រឡប់ទៅរកប្រក្រតីភាព សន្តិភាព ស្ថិរភាព យូរអង្វែង។

បណ្ដាញសង្គម

ព័ត៌មានថ្មីៗ

កម្ពុជាតវ៉ាជាផ្លូវការចំពោះសកម្មភាពខុសច្បាប់របស់ថៃចូលកាន់កាប់នៅតំបន់ភូមិជោគជ័យ, ច្រកទ្វារអន្តរជាតិអូរស្មាច់ និងស្រុកអន្លង់វែង
04/03/2026 10:04 PM
ឯកឧត្តម ហួត ហាក់ ជួបពិភាក្សាការងារលើវិស័យទេសចរណ៍ ការការពារបេតិកភណ្ឌវប្បធម៌ និងធម្មជាតិនៅកម្ពុជា ជាមួយអ្នកស្រី Angelina Jolie
04/03/2026 09:04 PM
ឯកឧត្តម ហ៊ុន ម៉ានី អញ្ជើញជួបសំណេះសំណាលកងកម្លាំងខេត្តកំពង់ស្ពឺសម្រាប់ឱកាសចូលឆ្នាំប្រពៃណីជាតិខ្មែរ
04/03/2026 09:04 PM
គំនិតផ្តួចផ្តើមរបស់វិចិត្រករ បានគាំទ្រក្មេងៗជម្លៀសខ្លួននៅលីបង់ឲ្យគូរគំនូរតាមអារម្មណ៍របស់ខ្លួន
04/03/2026 08:04 PM
អ៊ីរ៉ង់អះអាងពីការបាញ់ទម្លាក់យន្តហោះចម្បាំង F-35 ទី២ របស់អាមេរិក ក្នុងរយៈពេល ២សប្តាហ៍
04/03/2026 08:04 PM
សហភាពអាហ្វ្រិក គាំទ្រការជំរុញសន្តិភាពចិន-ប៉ាគីស្ថាន ជុំវិញបញ្ហាមជ្ឈិមបូព៌ា និងជំរុញឲ្យបន្ថយភាពតានតឹង
04/03/2026 08:04 PM
មេបញ្ជាការយោធាប៊ូគីណា ហ្វាសូ និយាយថា បំភ្លេចចោលទៅលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ
04/03/2026 08:04 PM
WTO ព្រមានអំពី «ការវាយប្រហារជាច្រើនដងលើទីតាំងសេវាសុខភាព» នៅអ៊ីរ៉ង់
04/03/2026 08:04 PM
មនុស្សម្នាក់ស្លាប់នៅជិតទីក្រុងគីវ ខណៈរុស្ស៊ីប្តូរមកវាយប្រហារទ្រង់ទ្រាយធំនៅពេលថ្ងៃ
04/03/2026 08:04 PM
របាយការណ៍៖ អាមេរិកបណ្តេញបេសកជនរងរបស់អ៊ីរ៉ង់ ប្រចាំនៅ UN ដោយសារក្តីបារម្ភពីសន្តិសុខជាតិ
04/03/2026 08:04 PM