BTV NEWS

មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ការបរទេស៖កម្ពុជាបានជ្រើសរើសអ្នកផ្សះផ្សាពីររូបរួចហើយ ខណៈភាគីថៃមានពេល២១ថ្ងៃ ដើម្បីជ្រើសរើសអ្នកផ្សះផ្សាពីររូបដែរ

កម្ពុជាធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះសិក្ខាសាលាស្តីពី ការបង្កើតកិច្ចសហប្រតិបត្តិការស្ថាប័នប្រវត្តិសាស្ត្រយោធាអាស៊ាន(AMHIC)”

សម្តេចតេជោ ចែករំលែកបទវិភាគអ្នកជំនាញភូមិសាស្ត្រនយោបាយថៃ «អន្ទាក់របស់កម្ពុជា! តើ Anutin នាំប្រទេសឱ្យចាញ់ក្តីនៅតុលាការអន្តរជាតិម្តងទៀតឬ?»

ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ អ៊ែរ អេស៊ា ខេមបូឌា និងក្រុមប្រឹក្សាភិបាលសិក្សាទីផ្សារនិងផ្សព្វផ្សាយទេសចរណ៍កម្ពុជាចុះកិច្ចព្រមព្រៀងដើម្បីជំរុញកំណើនទេសចរណ៍កម្ពុជា

ព័ត៌មានជាតិ

គម្រោងរួមគ្នារបស់ស្ថានទូតជប៉ុនប្រចាំកម្ពុជា និងកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ UNDP ផ្តល់ធុងសំរាមបន្ថែមចំនួន ៣ ០០០ធុង ដល់ក្រសួងបរិស្ថាន ដើម្បីគាំទ្រភាពស្អាតនៅកម្ពុជា

ធុងញែកសំណល់រឹង(ធុងសំរាម) ចំនួន ៣ ០០០ធុង ដែលជាជំនួយគាំទ្ររួមគ្នាក្នុងគម្រោងការពង្រឹងសមត្ថភាពដោះស្រាយ សំណល់ប្លាស្ទិកនៅទីប្រជុំជន ដែលមានការគាំទ្រពីស្ថានទូតជប៉ុន និង កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ (UNDP) នៅកម្ពុជា ត្រូវបានផ្តល់ជូនមកក្រសួងបរិស្ថាន នារសៀលថ្ងៃទី២៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ នៅទីស្តីការក្រសួងបរិស្ថាន ក្រោមអធិបតីភាព ឯកឧត្តមបណ្ឌិត អ៊ាង សុផល្លែត រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងបរិស្ថាន ឯកឧត្តម UENO Atsushi ឯកអគ្គរាជទូតរបស់ប្រទេសជប៉ុន ប្រចាំកម្ពុជា និងលោក Enrico Gaveglia ប្រធានកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ (UNDP) ប្រចាំកម្ពុជា និងមានការចូលរួមពីថ្នាក់ដឹកនាំ មន្រ្តីរាជការក្រសួងបរិស្ថាន តំណាងក្រសួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ និងអង្គការដៃគូជាតិ និងអន្តរជាតិ និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ជាច្រើននាក់។ឯកឧត្តមបណ្ឌិត អ៊ាង សុផល្លែត រដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងបរិស្ថានមានប្រសាសន៍ថា ធុងសំរាមទាំងអស់នេះ ប្រគល់ទៅដល់រដ្ឋបាលថ្នាក់ក្រោមជាតិ រួមមានរាជធានីភ្នំពេញ ខេត្តសៀមរាប និងកន្លែងអាទិភាពផ្សេងៗ ជាបន្តទៀត ដើម្បីលើកកម្ពស់ឱ្យមានការកែច្នៃ និងបង្កើតតម្លៃសេដ្ឋកិច្ចពីសំរាមដែលអាចកែច្នៃបាន របស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅតាមមូលដ្ឋាន។ ឯកឧត្តមរដ្ឋមន្រ្តី បានថ្លែងថាការគាំទ្របន្ថែមលើការគ្រប់គ្រងសំណល់រឹង នៅកម្ពុជា នឹងជំរុញសកម្មភាពធ្វើឱ្យសហគមន៍យើងស្អាត គ្មានសំរាម គ្មានសំណល់ប្លាស្ទិក និងបានបង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរួមគ្នា ពីភាគីពាក់ព័ន្ធទាំងអស់ ក្នុងការទទួលខុសត្រូវរួម ក្នុងកិច្ចការពារបរិស្ថាន ថែរក្សាសុខភាពសាធារណៈ និងកសាងកម្ពុជា ស្របតាមយុទ្ធសាស្រ្តចក្រាវិស័យបរិស្ថាន ឆ្ពោះទៅកម្ពុជាមានភាពស្អាត ភាពបៃតង និងចីរភាព និងឆ្លើយតបទៅនឹងយុទ្ធសាស្រ្តបញ្ចកោណ ដំណាក់កាលទី១ របស់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ក្រោមការដឹកនាំដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ របស់សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ ឯកឧត្តម UENO Atsushi ឯកអគ្គរាជទូតជប៉ុន ប្រចាំកម្ពុជាបានថ្លែងការកោតសរសើរ និងគាំទ្រយ៉ាងសកម្មចំពោះកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់កម្ពុជា ក្នុងការកែលម្អសោភ័ណភាព និងការគ្រប់គ្រងសំរាម-សំណល់រឹង។ នៅពេលនេះជប៉ុនបាន សហការយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយដៃគូ កម្មវិធីអង្គការសហប្រជាជាតិ UNDP គាំទ្រដល់ក្រសួងបរិស្ថាន តាមរយៈការអនុវត្តគម្រោងសំខាន់ៗ រួមមានគម្រោងការពង្រឹងសមត្ថភាពដោះស្រាយ សំណល់ប្លាស្ទិកនៅទីប្រជុំជន។ ឯកឧត្តមមានប្រសាសន៍ថា ធុងប្រមូលសំរាមដែលផ្តល់ជូននាពេលនេះ នឹងពង្រឹងការគ្រប់គ្រងសំរាម និងសំណល់ប្លាស្ទិកនៅតាមបណ្តារាជធានី-ខេត្ត។ដូចគ្នាដែរ លោក Enrico Gaveglia ប្រធានកម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ (UNDP) ប្រចាំកម្ពុជា បានថ្លែងនូវអំណរសាទរ និងគាំទ្រយ៉ាងខ្លាំងចំពោះ ក្រសួងបរិស្ថាន ក្នុងការអនុវត្តគម្រោងកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ប្លាស្ទិក និងការប្រមូលទុកដាក់សំរាម ដោយមានការចូលរួមពីមហាជនជាច្រើន ជាពិសេសយុទ្ធនាការនានា ផ្តើមពីសិស្សានុសិស្ស និងយុវជន ធ្វើការប្តេជ្ញាចិត្ត និងចូលរួមកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ប្លាស្ទិក ការបោះសំរាមចោល ចូលរួមធ្វើការសម្អាត ការធ្វើអនាម័យ និងចូលរួមទប់ស្កាត់ការបំពុលបរិស្ថាន។ លោកប្រធានអង្គការ UNDP បានបញ្ជាក់ថានឹងបន្តគាំទ្រដល់គម្រោងនៅកម្ពុជា ដើម្បីជំរុញដល់ប្រជាពលរដ្ឋ សាលារៀន និងមូលដ្ឋាននានា ឱ្យបង្កើនការទុកដាក់ និងគ្រប់គ្រងសំរាម-សំណល់រឹងឱ្យបានត្រឹមត្រូវ។ សូមបញ្ជាក់ថា ដើម្បីលើកកម្ពស់ការបែងចែកសំរាម ជំរុញចលនាដើម្បីភាពស្អាតនៅកម្ពុជា ក្រសួងបរិស្ថាន បានបែងចែកសំភារៈគាំទ្រមួយចំនួន និងធុងសំរាមចំនួន ១៩ ៤១៨ ធុង ជូនទៅសាលារៀន មណ្ឌលសុខភាព វត្តអារាម និងមណ្ឌលសុវត្ថិភាពជនភៀសសឹក។ នៅឆ្នាំ២០២៦នេះ ក្រសួងបរិស្ថានមានផែនការបែងចែកសំភារៈគាំទ្រការគ្រប់គ្រងសំណល់រឹង និងធុងសំរាមន្ថែមទៀតនៅទូទាំងប្រទេស។

សម្តេចប្រធានរដ្ឋសភា លើកទឹកចិត្តដល់អន្តរសភាអាស៊ាន (AIPA) ពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ នៅក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហារួម គឺការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ

ក្នុងឱកាសអនុញ្ញាតជូនគណៈប្រតិភូ ដែលជាថ្នាក់ដឹកនាំ និងសមាជិកសភា ព្រមទាំងវាគ្មិនអន្តរជាតិ ក្នុងតំបន់អាស៊ាន ដែលត្រូវអញ្ជើញមកចូលរួមសិក្ខាសាលាសភាថ្នាក់ជាតិ ស្តីពី “អភិបាលកិច្ចអាកាសធាតុ” ដែលសភាកម្ពុជាធ្វើជាម្ចាស់ នៅព្រឹកថ្ងៃទី២៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ សម្តេចប្រធានរដ្ឋសភាបានលើកទឹកចិត្តដល់អន្តរសភាអាស៊ាន (AIPA) ពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហារួម គឺការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ សម្តេចប្រធានបានសង្កត់ធ្ងន់ថា កិច្ចសហប្រតិបត្តិការសភាតំបន់ គឺជាកត្តាកំណត់វាសនារួមដ៏សំខាន់បំផុត ក្នុងសមរភូមិប្រឆាំងនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុនេះ ព្រោះថា គ្មានប្រទេសណាមួយអាចដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមនៃការប្រែប្រួលអាកាសធាតុនេះបានដោយម្នាក់ឯងបាននោះឡើយ។សម្តេចប្រធានរដ្ឋសភា បានបញ្ជាក់បន្ថែមទៀតថា បញ្ហានៃការប្រែប្រួលអាកាសធាតុលែងជាក្តីបារម្ភដោយឡែកពីគ្នានៃប្រទេសសមាជិកអាស៊ានណាមួយទៀតហើយ ក៏ប៉ុន្តែវាគឺជាបញ្ហាប្រឈមបន្ទាន់ និងជាវិបត្តិអាកាសធាតុ ដែលបាននិងកំពុងជះឥទ្ធិពលអវិជ្ជមានដល់ជីវភាពរស់នៅ សេដ្ឋកិច្ច និងសន្តិសុខរបស់មនុស្សជាតិនៅទូទាំងតំបន់អាស៊ានទាំងមូលរបស់យើង។សម្តេចបានគូសបញ្ជាក់ថា បើគ្មានកម្លាំងសាមគ្គី និងការគាំទ្រគ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងក្របខណ្ឌអាស៊ានទេនោះ យើងក៏មិនអាចសម្រេចបាននូវអនាគតមួយដែលប្រកបដោយនិរន្តរភាពនោះបានដែរ។សម្តេចប្រធានរដ្ឋសភាបានលើកទឹកចិត្តឱ្យមានការធ្វើសកម្មភាពសម្របសម្រួលរួមគ្នាប្រកបដោយសាមគ្គីភាពក្នុងចំណោមរដ្ឋសមាជិកអាស៊ានទាំងអស់ ដោយឈរលើគោលការណ៍រួមសំឡេងតែមួយ ទិសដៅតែមួយ និងឈរជាមួយគ្នានៅក្នុង «គ្រួសារអាស៊ានតែមួយ» ដើម្បីការពារផលប្រយោជន៍ប្រជាពលរដ្ឋ។សម្តេចរដ្ឋសភាធិបតី ឃួន សុដារី ប្រធានរដ្ឋសភាបានសង្កត់ធ្ងន់បន្ថែមដែរថា តំណាងរាស្ត្រមានភារកិច្ចគន្លឹះក្នុងការប្រែក្លាយការប្តេជ្ញាចិត្ត និងឆន្ទៈផ្នែកអាកាសធាតុឱ្យទៅជាសកម្មភាពអនុវត្តជាក់ស្តែង តាមរយៈមុខងារនីតិកម្ម (ការតាក់តែងច្បាប់) ការបែងចែកកញ្ចប់ថវិកាជាតិ ការត្រួតពិនិត្យ និងគណនេយ្យភាព។ ជាងនេះទៅទៀត ស្ថាប័នសភាត្រូវតែធានាឱ្យបានថា គោលនយោបាយអាកាសធាតុទាំងឡាយ ដែលបានអនុវត្ត ត្រូវផ្តល់ផលប្រយោជន៍ផ្ទាល់ដល់សហគមន៍មូលដ្ឋានពិតប្រាកដ និងធានាថា «គ្មាននរណាម្នាក់ត្រូវបានបោះបង់ចោលឡើយ» នៅក្នុងអន្តរកាលឆ្ពោះទៅរកសេដ្ឋកិច្ចបៃតង និងមានភាពធន់ខ្ពស់។គួរជម្រាបថា សន្និសីទសភាជាតិស្តីពីអភិបាលកិច្ចអាកាសធាតុ ដែលសភាធ្វើកម្ពុជាធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះពេញមួយថ្ងៃទី២៦ ខែឧសភាឆ្នាំ២០២៦ មានការអញ្ជើញចូលរួមពីថ្នាក់ដឹកនាំគណៈកម្មការជំនាញព្រឹទ្ធសភា រដ្ឋសភា តំណាងក្រសួងពាក់ព័ន្ធរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ដៃគូពាក់ព័ន្ធ ព្រមទាំងប្រតិភូអន្តរជាតិ រួមមាន ឯកឧត្តម អេឌី សូប៉ាណូ (Eddy Soeparno) អនុប្រធានសភាប្រឹក្សាយោបល់ប្រជាជននៃសាធារណរដ្ឋឥណ្ឌូណេស៊ី, លោកជំទាវ អាន់ណា វិចតូរីយ៉ា វេលូសូ-ទួនហ្សុន (Anna Victoria Veloso-Tuazon) អនុប្រធានគណៈកម្មាធិការពិសេសនៃរដ្ឋសភាហ្វីលីពិន រួមទាំងតំណាងជាន់ខ្ពស់ពីមូលនិធិអាកាសធាតុថារ៉ា (Tara Climate), ស្ថាប័ន Responsible Project Ventures, និងមន្ទីរពិសោធន៍ថាមពលអាស៊ី។ ពិធីបើកសិក្ខាសាលានេះ បានប្រព្រឹត្តទៅ ក្រោមអធិបតីភាព ឯកឧត្តមកិត្តិសេដ្ឋាបណ្ឌិត ជាម យៀប អនុប្រធានទី១ នៃរដ្ឋសភា ,ប្រធានក្រុមអាយប៉ាជាតិនៃរដ្ឋសភាកម្ពុជា និងជាតំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់សម្តេច មហារដ្ឋសភាធិការធិបតី ឃួន សុដារី ប្រធានរដ្ឋសភានៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ៕

អនុប្រធានទី១អាជ្ញាធរមីនប្រាប់ឯកអគ្គរដ្ឋទូតស្វីសចប់អាណត្តិប្រចាំនៅកម្ពុជាអំពីផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមានដោយសារយុទ្ធភណ្ឌគ្រឿងផ្ទុះដែលបន្សល់ទុកដោយកងកម្លាំងយោធាថៃមកលើទឹកដីកម្ពុជា

ភ្នំពេញ៖ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត លី ធុជ ទេសរដ្ឋមន្រ្តី និងជាអនុប្រធានទី១ អាជ្ញាធរមីន បានប្រាប់ទៅកាន់ ឯកឧត្តម Pedro Swahlen ឯកអគ្គរដ្ឋទូតស្វីសប្រចាំនៅប្រទេសថៃ កម្ពុជា និងឡាវ អំពីផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមានដោយសារយុទ្ធភណ្ឌគ្រឿងផ្ទុះដែលបន្សល់ទុកដោយកងកម្លាំងយោធាថៃមកលើទឹកដីកម្ពុជា។ ឯកឧត្តមទេសរដ្ឋមន្រ្តី លី ធុជ បានប្រាប់បែបនេះ ក្នុងឱកាសបានអនុញ្ញាតជូន ឯកឧត្តម Pedro Swahlen ឯកអគ្គរដ្ឋទូតស្វីសប្រចាំនៅកម្ពុជា ចូលជួបសម្តែងការគួរសម និងជម្រាបលាក្នុងឱកាសដែលឯកឧត្តមបញ្ចប់បេសកកម្មការទូតនៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ក្នុងជំនួបនោះ តាងនាមឱ្យរាជរដ្ឋាភិបាល ឯកឧត្តមទេសរដ្ឋមន្រ្តី លី ធុជ បានវាយតម្លៃខ្ពស់ និងទទួលស្គាល់ចំពោះកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែង ភាពជាអ្នកដឹកនាំ ការលះបង់ និងការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់ ឯកឧត្តម Pedro Swahlen ក្នុងការពង្រឹងទំនាក់ទំនងរវាងកម្ពុជា និងស្វីស។ ឯកឧត្តមទេសរដ្ឋមន្រ្តី លី ធុជ បានកោតសរសើរ និងវាយតម្លៃខ្ពស់ចំពោះទំនាក់ទំនងការទូត និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រទេសទាំងពីរ និងជាពិសេសបានថ្លែងអំណរគុណចំពោះការគាំទ្រ និងការរួមចំណែកដល់កិច្ចការអភិវឌ្ឍនៅប្រទេសកម្ពុជា ក៏ជាការគាំទ្រផ្នែកមនុស្សធម៌ក្នុងកិច្ចការបោសសម្អាតមីន និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្រ្គាម ផងដែរ។ ក្នុងឱកាសនោះ ឯកឧត្តមទេសរដ្ឋមន្រ្តី លី ធុជ បានជម្រាបប្រាប់ដល់ឯកឧត្តមឯកអគ្គរដ្ឋទូតស្វីស អំពីផលប៉ះពាល់អវិជ្ជមានដោយសារយុទ្ធភណ្ឌគ្រឿងផ្ទុះ ដែលបានបន្សល់ទុកដោយកងកម្លាំងយោធាថៃមកលើទឹកដីកម្ពុជា កាលពីឆ្នាំ២០២៥ កន្លងទៅនេះ ដែលទាមទារឱ្យមានការសិក្សាវាយតម្លៃច្បាស់លាស់ និងការដោះស្រាយរយៈពេលវែង។ ឯកឧត្តម ក៏បានលើកឡើងអំពីវិធានការដោះស្រាយផលប៉ះពាល់ដោយសារយុទ្ធភណ្ឌគ្រឿងផ្ទុះរបស់ សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តី និងការស្ដារឡើងវិញដើម្បីឱ្យប្រជាពលរដ្ឋអាចបង្កើតសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចប្រកបដោយសុវត្ថិភាព។ជាមួយគ្នានោះ ឯកឧត្តម Pedro Swahlen បានលើកឡើងអំពីសារៈសំខាន់នៃចំណងមិត្តភាព ទំនាក់ទំនងការទូត និងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងប្រទេសកម្ពុជា និងស្វីស ហើយប្រទេសស្វីសបានធ្វើការយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយកម្ពុជា ក្នុងការរួមចំណែកអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចសង្គម រួមមាន ការគាំទ្រដល់សកម្មភាពមីនមនុស្សធម៌ សន្តិសុខស្បៀង និងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ជាដើម។ ពាក់ព័ន្ធនឹងសកម្មភាពមីន ឯកឧត្តម Pedro Swahlen បានលើកឡើងថា ប្រទេសស្វីស គឺជាដៃគូមួយរបស់កម្ពុជា ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាមីន និងសំណល់ជាតិផ្ទុះពីសង្រ្គាម ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០០ និងបន្តគាំទ្រដល់កម្ពុជា ផងដែរ៕

រោងចក្រផលិតកែច្នៃជ័រកៅស៊ូដ៏ធំនៅខេត្តត្បូងឃ្មុំក្រោមទុនវិនិយោគ ៣០លានដុល្លារនឹងសម្ពោធជាផ្លូវការនៅព្រឹកស្អែកនេះ ក្រោមអធិបតីភាព សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត

នៅព្រឹកថ្ងៃទី២៧ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ស្អែកនេះ សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុនម៉ាណែត នាយកដ្ឋមន្ត្រី នឹងអញ្ជេីញជាអធិបតី ក្នុងពិធីសម្ពោធដាក់ឱ្យដំណេីរការ រោងចក្រ ផលិតកែច្នៃ ជ័រកៅស៊ូ គីមស៍ រ៉ាប់ប៊េីរ នៅឃុំរកាពប្រាំ ស្រុកត្បូងឃ្មុំ ខេត្តត្បូងឃ្មុំ។ ក្រុមហ៊ុន Mainland Group (Hong Kong) Co., Ltd. ជាបុត្រសម្ព័ន្ធនៃក្រុមហ៊ុនមេតែមួយ (Guanda Industrial Co., Ltd.) របស់ក្រុមហ៊ុន គីមស៍ រ៉ាប់ប៊ើរ និងជាក្រុមហ៊ុនផលិតកៅស៊ូធម្មជាតិធំជាងគេលំដាប់ទី៤ នៅលើពិភពលោកដែលប្រមូលទិញវត្ថុធាតុដេីមពីកសិករ នៅខេត្តត្បូងឃ្មុំ កំពង់ចាម និងខេត្តនានា ដេីម្បីកែច្នៃលក់ចេញទាំងក្នុង និងក្រៅប្រទេស។ លោក ឡុង រត្ន័ពន្លឺ អគ្គនាយករងក្រុមហ៊ុន គីមស៍ រ៉ាប់ប៊េីរបានបញ្ជាក់ថា រោងចក្រនេះ នឹងរួមចំណែកក្នុងការអភិវឌ្ឍវិស័យកសិឧស្សាហកម្ម តាមរយៈការផលិតកែច្នៃជ័រកៅស៊ូក្រែបកម្រិតអន្តរជាតិ និងតាមស្តង់ដារបស់សហភាពអឺរ៉ុប ដើម្បីនាំចេញទៅក្រៅប្រទេស និងដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ជ័រកៅស៊ូដល់រោងចក្រនានានៅក្នុងស្រុក សម្រាប់ការផលិតសំបកកង់ឡាន ព្រមទាំងសម្ភារផ្សេងៗទៀត ។ នៅលើផ្ទៃដីជិត ១៥ហិកតា ដែលមានសមត្ថភាពផលិតកៅស៊ូចំនួន ១០ម៉ឺនតោនក្នុងមួយឆ្នាំ រោងចក្របានផ្តល់ការងារផ្ទាល់ជូនប្រជាពលរដ្ឋប្រមាណ ៣០០នាក់ និងដោយប្រយោល (អ្នកចៀរជ័រ) ជាង ៥០ ០០០នាក់។បន្ថែមលេីនោះ ទៅថ្ងៃខាងមុខក្រុមហ៊ុននឹង ត្រៀមវិនិយោគរោងចក្រទី២ នៅខេត្តរតនគិរី ក្នុងទំហំទុន ៣០លានដុល្លារអាម៉េរិកបន្ថែមទៀត ដែលមានសមត្ថភាពផលិតកៅស៊ូចំនួន ១០ ម៉ឺនតោន ក្នុងមួយឆ្នាំ ដូចនឹងគម្រោងទី១ដែរ។សូមបញ្ជាក់ថា បច្ចុប្បន្នកម្ពុជា មានផ្ទៃដីកៅស៊ូសរុបចំនួន ៤៤៨ ០៥១ហិកតា ដែលបានកើនឡើង ៥,៣១% ធៀបនឹងឆ្នាំ២០២៤។ ក្នុងនោះ ផ្ទៃដីកៅស៊ូកសិ-ឧស្សាហកម្មមានចំនួន ២២៣ ៣៤០ហិកតា និងផ្ទៃដីកៅស៊ូគ្រួសារមានចំនួន ២២៤ ៧១១ហិកតា (ស្មើនឹងប្រមាណ ៥០% នៃផ្ទៃដីសរុប)។ផ្ទៃដីចៀរជ័រយកផល៖ មានចំនួន ៣៤៦ ៨៤២ហិកតា ដែលបានកើនឡើង ៤,៩៩% ធៀបនឹងឆ្នាំមុន ដោយសារមានចម្ការកៅស៊ូដល់អាយុបើកមុខចៀរថ្មីដំបូងច្រើន។ផលិតផលកៅស៊ូសម្រេចបានចំនួនសរុប ៤២២ ៨៤២តោន ដែលមានការកើនឡើង ៣,៨៤%៕

រដ្ឋសភាកម្ពុជាស្វាគមន៍ចំពោះអនុសាសន៍របស់សភាអឺរ៉ុបដែលជំរុញឱ្យដោះស្រាយជម្លោះកម្ពុជា-ថៃដោយសន្តិវិធី និងគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ

ភ្នំពេញ៖ រដ្ឋសភាជាតិនៃកម្ពុជា បានប្រកាសស្វាគមន៍ចំពោះអនុសាសន៍របស់សភាអឺរ៉ុបដែលជំរុញឱ្យដោះស្រាយជម្លោះកម្ពុជា-ថៃដោយសន្តិវិធី និងគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ។ នេះបើយោងតាម សេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានស្តីពីអនុសាសន៍របស់សភាអឺរ៉ុប លើបញ្ហាជម្លោះកម្ពុជា និងថៃ នៅសម័យប្រជុំលើកទី៨១ នៃមហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិរបស់រដ្ឋសភាកម្ពុជាចេញផ្សាយថ្ងៃទី២៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦នេះ។ យោងតាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានបានឱ្យដឹងថា កាលពីថ្ងៃទី២០ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ សភាអឺរ៉ុបបានអនុម័តនូវអនុសាសន៍លេខ P10-TA(2026)0182 ផ្តល់ជូនដល់ក្រុមប្រឹក្សាអឺរ៉ុប គណៈកម្មការអឺរ៉ុប និងអនុប្រធានគណៈកម្មការ/តំណាងជាន់ខ្ពស់នៃសហភាពអឺរ៉ុប ទទួលបន្ទុកគោលនយោបាយការបរទេសនិងសន្តិសុខសហភាពអឺរ៉ុប ដើម្បីលើកនៅក្នុងសម័យប្រជុំលើកទី៨១ នៃ មហាសន្និបាតអង្គការសហប្រជាជាតិ។ អនុសាសន៍សភាអឺរ៉ុបនេះបានលើកឡើងអំពីជំហរសហភាពអឺរ៉ុបអំពី ជម្លោះកម្ពុជា-ថៃ ដោយបានលើកឡើងថា៖«សូមលើកទឹកចិត្តព្រះរាជាណាចក្រថៃ និងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ដោះស្រាយជម្លោះដោយសន្តិវិធី និងតាមរយៈការសន្ទនាការទូត ដោយប្រើប្រាស់ឱ្យបានពេញលេញនូវយន្តការ ទ្វេភាគី តំបន់ និងអន្តរជាតិដែលបានបង្កើតឡើងស្របតាមធម្មនុញ្ញអង្គការសហប្រជាជាតិ និងសន្ធិសញ្ញា និង កិច្ចព្រមព្រៀងពាក់ព័ន្ធ»។ (encourage the Kingdom of Thailand and the Kingdom of Cambodia to resolve any disputes peacefully and through diplomatic dialogue, making full use of established bilateral, regional and international mechanisms in accordance with the Charter of the United Nations and relevant treaties and agreements;)។តាមរយៈសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មាន រដ្ឋសភាកម្ពុជា បានថ្លែងអំណរគុណសារជាថ្មីម្តងទៀតដល់សហភាពអឺរ៉ុប និងរដ្ឋសមាជិក ដែលបានចូលរួម និងបន្តឃ្លាំមើលសកម្មភាពឈ្លានពាន និងផលប៉ះពាល់ដែលបង្កឡើងដោយសង្គ្រាមកម្ពុជា-ថៃ មកលើ សម្បត្តិបេតិកភណ្ឌជាតិ និងបេតិកភណ្ឌពិភពលោកនៃអង្គការយូណេស្កូ និងផ្តល់នូវជំនួយជាបន្តបន្ទាប់ដល់កម្ពុជា ក្នុងការស្តារនិងកសាងសេដ្ឋកិច្ច-សង្គម ជាពិសេស ការផ្តល់នូវជំនួយមនុស្សធម៌ដល់ជនភៀសសឹក ដែលមិនអាច វិលត្រឡប់ទៅលំនៅដ្ឋានដើមវិញ។រដ្ឋសភាកម្ពុជាបញ្ជាក់សារជាថ្មីនូវជំហរគាំទ្រដល់រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដឹកនាំដោយ សម្តេចមហាបវរ ធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រី ដើម្បីដោះស្រាយជម្លោះដោយសន្តិវិធី គោរពច្បាប់អន្តរជាតិ ជាពិសេសគោរព គោលការណ៍សន្តិសហវិជ្ជមាន និងសហប្រតិបត្តិការនៃសហគមន៍អាស៊ាន ព្រមទាំងសង្ឃឹមថា យន្តការទ្វេភាគីដែល មានស្រាប់ និងយន្តការដែលពាក់ព័ន្ធ ដូចជាគណៈកម្មការចម្រុះព្រំដែនថៃ-កម្ពុជា (JBC) នឹងបន្តដំណើរការឡើងវិញ ដោយសុឆន្ទៈពិតប្រាកដ៕

អាជ្ញាធរខេត្តកណ្តាលបន្តចុះរៀបចំសណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈនៅតាមបណ្ដាផ្លូវជាតិសំខាន់ៗក្នុងភូមិសាស្ត្រក្រុងតាខ្មៅ ខេត្តកណ្តាល ដើម្បីលើកកម្ពស់សោភ័ណ្ឌភាព និងសុវត្ថិភាពសាធារណៈ

កណ្តាល៖ នៅរសៀលថ្ងៃទី២៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ឯកឧត្តម ណុប ដារ៉ា អភិបាលរងខេត្តកណ្តាល ព្រមទាំងអាជ្ញាធរក្រុងតាខ្មៅ បន្តចុះរៀបចំសណ្តាប់ធ្នាប់ ណែនាំដល់បងប្អូនអាជីវករនិងបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋដែលកំពុងប្រកបអាជីវកម្មនិងរស់នៅតាមសងខាង តាមបណ្តាផ្លូវជាតិសំខាន់ៗ ក្នុងភូមិសាស្ត្រក្រុងតាខ្មៅ ខេត្តកណ្តាល ត្រូវធ្វើការរុះរើចេញនូវសំណង់ សំយាប ស្លាកសញ្ញាផ្សព្វផ្សាយពាណិជ្ជកម្មផ្សេងៗ លើចំណីផ្លូវ ដើម្បីពង្រឹងសណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈ និងលើកកម្ពស់សោភ័ណភាពឱ្យកាន់តែមានភាពស្រស់បំព្រង។ការចុះរៀបចំសណ្តាប់ធ្នាប់ និងរបៀបរៀបរយសាធារណៈនេះ មិនមែនធ្វើឡើងតែមួយដងមួយកាលនោះទេ ពោលគឺអាជ្ញាធរនឹងបន្តធ្វើជាប្រចាំដូចភ្លៀងរលឹម។ ឯកឧត្តមអភិបាលរងខេត្ត បានមានប្រសាសន៍ថា៖ អាជ្ញាធរមិនមានបំណងរារាំង ឬប៉ះពាល់ដល់ការប្រកបរបរទទួលទានរបស់បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋនោះឡើយ ប៉ុន្តែរាល់ការប្រកបអាជីវកម្មទាំងឡាយ ត្រូវតែគោរពច្បាប់ និងមិនត្រូវរំលោភបំពានលើទ្រព្យសម្បត្តិសាធារណៈ ឬបង្កការលំបាកដល់អ្នកដទៃឡើយ។ជាមួយគ្នានោះដែរ ប្រជាពលរដ្ឋ និងអ្នកធ្វើដំណើរទូទៅ បានសម្តែងនូវការគាំទ្រយ៉ាងពេញទំហឹងចំពោះចំណាត់ការដ៏ម៉ឺងម៉ាត់ និងទន់ភ្លន់របស់អាជ្ញាធរខេត្ត ព្រមទាំងបានសំណូមពរឱ្យអាជ្ញាធរបន្តអនុវត្តវិធានការនេះឱ្យបានជាប់ជាប្រចាំ ដើម្បីជៀសវាងការកើតមានឡើងវិញនូវភាពអនាធិបតេយ្យនៅលើចិញ្ចើមផ្លូវសាធារណៈ។រដ្ឋបាលខេត្តក៏បានអំពាវនាវដល់បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋ អាជីវករទាំងអស់ ចូលរួមសហការជាមួយអាជ្ញាធរ ដោយស្ម័គ្រចិត្តចូលរួមគោរពច្បាប់ចរាចរណ៍ មិនរំលោភយកចិញ្ចើមផ្លូវធ្វើជាកម្មសិទ្ធិផ្ទាល់ខ្លួន និងរួមគ្នាថែរក្សាអនាម័យបរិស្ថាន ដើម្បីធ្វើឱ្យទីក្រុងរបស់យើងក្លាយជាទីក្រុងគំរូ មានសោភ័ណភាពស្រស់បំព្រង គួរជាទីមោទនៈ៕

អនុប្រធានទី១ នៃរដ្ឋសភា ជំរុញឱ្យមានវិធានការបន្ទាន់ ការពារពីការគំរាមកំហែងនៃវិបត្តិអាកាសធាតុ គ្រាដែលវិបត្តិនេះគ្មានប្រទេសណាមួយអាចយកឈ្នះក្នុងសមរភូមិនេះតែម្នាក់ឯងបានឡើយ

ភ្នំពេញ៖ ឯកឧត្តមកិត្តិសេដ្ឋាបណ្ឌិត ជាម យៀប អនុប្រធានទី១ នៃរដ្ឋសភា តំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ សម្តេច មហារដ្ឋសភាធិការធិបតី ឃួន សុដារី ប្រធានរដ្ឋសភានៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ក្នុងឱកាសដែល ឯកឧត្តម បានអញ្ជើញជាអធិបតីក្នុងពិធីបើក «សន្និសីទសភាជាតិ ស្តីពីអភិបាលកិច្ចអាកាសធាតុ» នាព្រឹកថ្ងៃទី២៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ នេះ នៅវិមានរដ្ឋសភា ដោយមានការចូលរួមពីគណៈប្រតិភូជាន់ខ្ពស់នៃអន្តរសភាអាស៊ាន (AIPA) និងអ្នកជំនាញការអន្តរជាតិជាច្រើនរូបបានជំរុញឱ្យមានវិធានការបន្ទាន់ ការពារ ពីការគំរាមកំហែងនៃវិបត្តិអាកាសធាតុ គ្រាដែលវិបត្តិនេះគ្មានប្រទេសណាមួយអាចយកឈ្នះក្នុងសមរភូមិនេះតែម្នាក់ឯងបានឡើយ។បើតាម ឯកឧត្តមកិត្តិសេដ្ឋាបណ្ឌិត វិស័យកសិកម្ម ធនធានទឹក និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ដែលជាសសរទ្រូងសេដ្ឋកិច្ចជាតិដ៏សំខាន់របស់កម្ពុជា កំពុងរងការគំរាមកំហែងយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរពីវិបត្តិនៃការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ដែលទាមទារឱ្យមានការដាក់ចេញនូវវិធានការឆ្លើយតបជាបន្ទាន់ និងទាន់ពេលវេលា ដើម្បីការពារចក្ខុវិស័យអភិវឌ្ឍន៍រយៈពេលវែង និងសុខុមាលភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ។នៅក្នុងសុន្ទរកថាទៅកាន់អង្គសន្និសីទ ឯកឧត្តមកិត្តិសេដ្ឋាបណ្ឌិត ជាម យៀប បានបង្វែរការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់ទៅលើផលប៉ះពាល់ជាក់ស្តែងមកលើរចនាសម្ព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ចកម្ពុជា។ ឯកឧត្តមបានកត់សម្គាល់ថា បច្ចុប្បន្នភាពនៃកម្តៅផែនដីដែលកើនឡើងហួសប្រមាណ របបទឹកភ្លៀងធ្លាក់ខុសប្រក្រតី និងគ្រោះរាំងស្ងួតអូសបន្លាយវែង បាននិងកំពុងវាយប្រហារដោយផ្ទាល់លើជីវភាពកសិករ និងស្ថិរភាពសន្តិសុខស្បៀង។ដោយសារតែកម្ពុជាជាប្រទេសដែលពឹងផ្អែកខ្លាំងលើវិស័យកសិកម្ម ធនធានទឹក និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ឯកឧត្តមអនុប្រធានទី១ រដ្ឋសភា បានដាស់តឿនថា ប្រសិនបើបណ្តោយឱ្យវិបត្តិនេះអូសបន្លាយដោយគ្មានយុទ្ធសាស្ត្រទប់ទល់ស្វិតស្វាញទេនោះ វានឹងប្រែក្លាយទៅជាសម្ពាធដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ បំផ្លិចបំផ្លាញដល់សន្ទុះកំណើនសេដ្ឋកិច្ច និងការអភិវឌ្ឍជាតិទាំងមូល។ដើម្បីឆ្លើយតបនឹងការគំរាមកំហែងចំពោះមុខនេះ ឯកឧត្តមកិត្តិសេដ្ឋាបណ្ឌិត បានលើកឡើងថា គ្មានប្រទេសណាមួយអាចយកឈ្នះក្នុងសមរភូមិនេះតែម្នាក់ឯងបានឡើយ ពោលគឺទាមទារឱ្យមានការរួមសំឡេង និងសកម្មភាពស្របគ្នាក្នុងក្របខ័ណ្ឌតំបន់។ ក្នុងន័យនេះ រដ្ឋសភាកម្ពុជាបានបង្ហាញនូវមោទនភាពចំពោះកិច្ចសហការជាមួយលេខាធិការដ្ឋានអាយប៉ា (AIPA) ក្នុងការបង្កើតសន្និសីទនេះឡើង។ឯកឧត្តមបានបង្ហាញជំនឿយ៉ាងមុតមាំថា កម្ពុជានឹងចាប់ដៃជាមួយបណ្តាប្រទេសជាសមាជិកអាយប៉ា ដើម្បីបន្តធ្វើការរួមគ្នាយ៉ាងជិតស្និទ្ធលើការដោះស្រាយវិបត្តិសកលនេះ តាមរយៈការជំរុញយន្តការសម្របសម្រួលផ្នែកច្បាប់ ការផ្លាស់ប្តូរបទពិសោធន៍ បច្ចេកទេស និងការដកស្រង់នូវការអនុវត្តល្អៗ ក្នុងគោលដៅរួមគ្នាប្រែក្លាយតំបន់អាស៊ានឱ្យទៅជាតំបន់បៃតង និងមានភាពធន់ខ្ពស់ចំពោះអាកាសធាតុ។គួរជម្រាបជូនថា ព្រឹត្តិការណ៍នេះត្រូវបានរៀបចំឡើងយ៉ាងមហោឡារិក ដោយមានការអញ្ជើញចូលរួមពីថ្នាក់ដឹកនាំសភាជាតិ និងអន្តរជាតិ រួមមាន ឯកឧត្តមសន្តិបណ្ឌិត ឡូយ សុផាត ប្រធានគណៈកម្មការផែនការ វិនិយោគ កសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ នេសាទ អភិវឌ្ឍន៍ជនបទ បរិស្ថាន ធនធានទឹក និងឧតុនិយមនៃរដ្ឋសភា (គណៈកម្មការទី៣), ឯកឧត្តម អេឌី សូប៉ាណូ (Eddy Soeparno) អនុប្រធានសភាប្រឹក្សាយោបល់ប្រជាជននៃសាធារណរដ្ឋឥណ្ឌូនេស៊ី, លោកជំទាវ អាន់ណា វិចតូរីយ៉ា វេលូសូ-ទួនហ្សុន (Anna Victoria Veloso-Tuazon) អនុប្រធានគណៈកម្មាធិការពិសេសនៃរដ្ឋសភាហ្វីលីពិន រួមទាំងតំណាងជាន់ខ្ពស់ពីមូលនិធិអាកាសធាតុថារ៉ា (Tara Climate), ស្ថាប័ន Responsible Project Ventures, និងមន្ទីរពិសោធន៍ថាមពលអាស៊ី ព្រមទាំងសមាជិក សមាជិកាព្រឹទ្ធសភា និងរដ្ឋសភានៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាជាច្រើនរូបទៀតផងដែរ៕

អនុប្រធានសមាគមអតីតយុទ្ធជន អញ្ជើញជាអធិបតីបើកសិក្ខាសាលាផ្សព្វផ្សាយស្តីពីការងាររបស់ អ.ន.ក. វិស័យទាំង ៣២ (ក្រសួង ស្ថាប័ន)

នៅព្រឹកថ្ងៃទី ២៦ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ឯកឧត្តមកិត្តិសង្គហបណ្ឌិត គន់ គីម ទេសរដ្ឋមន្រ្តី អនុប្រធាន និងជាអគ្គលេខាធិការ សមាគមអតីតយុទ្ធជន និងនិវត្តជនកម្ពុជា បានអញ្ជើញជាអធិបតីភាពក្នុងពិធីបើកសិក្ខាសាលាផ្សព្វផ្សាយស្តីពីការងាររបស់គណៈកម្មាធិការសមាគមអតីតយុទ្ធជន និងនិវត្តជនកម្ពុជា តាមវិស័យចំនួន៣២ (ក្រសួង ស្ថាប័ន) នៅសាលប្រជុំទីស្នាក់ការកណ្តាល សមាគមអតីតយុទ្ធជន និងនិវត្តជនកម្ពុជា ស្ថិតនៅភូមិស្លាបតាអោន ឃុំស្លាកែត ស្រុកកៀនស្វាយ ខេត្តកណ្តាល ដែលមានការចូលរួមពីសំណាក់ថ្នាក់ដឹកនាំសមាគម សមាជិកអចិន្ត្រៃ អ.ន.កថ្នាក់កណ្កាល ប្រធាន អនុប្រធាន និងតំណាង អ.ន.ក. ទាំង ៣២ ក្រសួង ស្ថាប័ន៕

ក្រសួងកសិកម្មសន្និដ្ឋានថា សត្វផ្សោតមួយក្បាលវ័យ៣០ឆ្នាំបានស្លាប់នៅមាត់ច្រាំងកោះអណ្តែងក្នុងខេត្តក្រចេះកាលពីដើមខែឧសភានេះដោយមូលហេតុចាស់ជរា

ភ្នំពេញ៖ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានសន្និដ្ឋានថា សត្វផ្សោតមួយក្បាលវ័យ៣០ឆ្នាំ ដែលបានស្លាប់កាលពីដើមខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦កន្លងទៅ នៅមាត់ច្រាំងកោះអណ្តែង ស្ថិតក្នុងភូមិកំពង់ក្បឿង ឃុំបឹងចារ ស្រុកសំបូរ ខេត្តក្រចេះ ដោយសារមូលហេតុសារចាស់ជរា។ នេះបើតាមសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានស្តីពីលទ្ធផលនៃការធ្វើកោសល្យវិច័យលើសពសត្វផ្សោតនៅខេត្តក្រចេះ។តាមសេចក្ដីប្រកាសព័ត៌មានរបស់ក្រសួងកសិកម្ម យោងតាម លទ្ធផលនៃការពិនិត្យសត្វផ្សោតនេះមានលេខសម្គាល់ ៩៤ (ID: 94) ជាប្រភេទផ្សោតញី ដែលធ្លាប់រស់នៅក្នុងអន្លង់ ត្បូងខ្លា ស្រុកសៀមបូក ខេត្តស្ទឹងត្រែង។ សត្វផ្សោតនេះមានអាយុប្រមាណ ៣០ឆ្នាំ ប្រវែង ២៣១សង់ទីម៉ែត្រ និង ទម្ងន់ ១៧០គីឡូក្រាម។ តាមការពិនិត្យជាក់ស្តែង ផ្សោតនេះមានធ្មេញសឹករេចរិល ក្រពះទទេពុំមានចំណីអាហារ និងពុំមានស្លាកស្នាមរបួសដោយសារឧបករណ៍នេសាទនៅលើដងខ្លួនឡើយ។ ផ្អែកលើលក្ខណៈជីវសាស្ត្រ សត្វផ្សោត ទឹកសាប (Irrawaddy Dolphin) អាចបន្តពូជបាននៅពេលមានអាយុចាប់ពី ៧ឆ្នាំ និងអាចរស់បានរហូតដល់អាយុ ៣០ឆ្នាំ ព្រមទាំងមានទម្ងន់អតិបរមាចន្លោះពី ១៥០ ទៅ ២០០គីឡូក្រាម។ អាស្រ័យហេតុនេះ ក្រុមការងារជំនាញ បានសន្និដ្ឋានថា ផ្សោតលេខ៩៤នេះ បានស្លាប់ដោយសារចាស់ជរា។បើតាមសេចក្ដីប្រកាសដដែល បានឱ្យដឹងថា គិតចាប់តាំងពីមានករណីសត្វផ្សោតស្លាប់ចុងក្រោយកាលពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៤ រហូតមកដល់ករណីស្លាប់ ដោយធម្មជាតិនាខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ នេះ គឺមានរយៈពេល ១៩ខែ ដែលពុំមានសត្វផ្សោតស្លាប់ដោយកត្តាផ្សេងៗ ទាល់តែសោះ។ នេះគឺជាលទ្ធផលដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីការប្តេជ្ញាចិត្ត និងការខិតខំប្រឹងប្រែងយ៉ាងសកម្មឥតស្រាកស្រាន្ត របស់ថ្នាក់ដឹកនាំក្រសួង មន្ត្រីជំនាញ និងឆ្នាំទន្លេ ក្នុងការទប់ស្កាត់យ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់ មិនឱ្យមានករណីផ្សោតស្លាប់ដោយសារ កត្តាខាងក្រៅ ដូចជាការជាប់មង ការឆក់ត្រី ឬការមុតរបួសដោយសារស្លាបចក្រកាណូតជាដើម។ក្រសួងកសិកម្មបានអំណរគុណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅចំពោះបងប្អូនឆ្នាំទន្លេ មន្ត្រី ជលផល អាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន និងប្រជាពលរដ្ឋ ដែលតែងតែចូលរួមយ៉ាងសកម្មក្នុងការថែរក្សា និងការពារធនធានជល ផលដ៏មានតម្លៃនេះ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ក្រសួងអំពាវនាវដល់បងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋ ប្រសិនបើបាន ប្រទះឃើញសត្វផ្សោត (ជាពិសេសកូនផ្សោត) ឬសកម្មភាពនេសាទល្មើសច្បាប់ សូមជួយផ្តល់ព័ត៌មានជាបន្ទាន់មកកាន់សមត្ថកិច្ចជលផល តាមរយៈទូរសព្ទលេខ៖ ០១២ ៨៩៧ ៩៤៣ - ០១១ ៣៥៥ ៨៨៣ - ០៩៩ ៧៩១ ៩១៩ -០៩២ ៩១៨ ១៤៤ និង ០១៧ ៨១៨ ៣៨២៕

អាជ្ញាធរជាតិអប្សរា និងអង្គការគាំពារសត្វព្រៃកម្ពុជា(CWC)សហការដោះលែងសត្វប្រមា ចំនួន២ក្បាលទៅក្នុងព្រៃតំបន់អង្គរ

អង្គការគាំពារសត្វព្រៃកម្ពុជា(CWC) បាននាំយកសត្វប្រមាចំនួន២ក្បាលមកប្រគល់ជូនអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា នៅរសៀលថ្ងៃទី២៥ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ដើម្បីផ្សាំងទុកមួយរយៈ មុននឹងព្រលែងឱ្យរស់នៅតាមធម្មជាតិទៅក្នុងព្រៃតំបន់អង្គរ។ លោក ទ្រី ស៊ីថេង ប្រធានអង្គការគាំពារសត្វព្រៃកម្ពុជា(CWC) ឱ្យដឹងថា សត្វប្រមាទាំងពីរក្បាលនេះ គឺលោកបានទទួលពីមេបញ្ជាការយោធាមួយរូប នៅតំបន់អូរស្មាច់ ខេត្តឧត្តរមានជ័យ។លោកបញ្ជាក់ថា ជាយូរមកហើយ មេបញ្ជាការទាហានម្នាក់ បានចិញ្ចឹមសត្វប្រមា សរុបចំនួន៣ក្បាល ក៏ប៉ុន្តែ ប្រមាមួយក្នុងចំណោមនោះបានចាស់ ហើយងាប់។ បន្ទាប់មក ក៏មានសង្គ្រាមនៅតាមបណ្ដោយព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃកើតឡើង។ ដោយសារតែមេបញ្ជាការរូបនោះរវល់រឿងការពារព្រំដែនខ្មែរ ហើយម្យ៉ាងទៀតគាត់ចង់ឱ្យសត្វប្រមាដែលគាត់ចិញ្ចឹមទាំងពីរមានសុវត្ថិភាពផង ក៏ប្រគល់វា មកឱ្យអង្គការគាំពារសត្វព្រៃកម្ពុជាយកមកថែរក្សាតែម្ដង។ លោក ទ្រី ស៊ីថេង បញ្ជាក់ទៀតថា មូលហេតុដែលលោកសម្រេចចិត្តយកសត្វប្រមាទាំងពីរក្បាលមកថែរក្សានៅតំបន់អង្គរ ដោយសារតែលោកចង់ឱ្យភ្ញៀវទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិ នៅពេលមកទស្សនាអង្គរ គឺមិនត្រឹមតែឃើញប្រាសាទបុរាណតែប៉ុណ្ណោះទេ គឺចង់ឱ្យភ្ញៀវទេសចរ បានឃើញទាំងសម្បត្តិធម្មជាតិ និងសត្វព្រៃផងដែរ។ លោក Nick Marx អ្នកជំនាញរបស់អង្គការគាំពារសត្វព្រៃកម្ពុជា(CWC) និងជាទីប្រឹក្សាផ្នែកជីវចម្រុះ របស់អាជ្ញាធរជាតិអប្សរាឱ្យដឹងថា សត្វប្រមាពីរក្បាល ដែលយកមកប្រគល់ជូនអាជ្ញាធរជាតិអប្សរាពេលនេះ មិនទាន់ដោះលែងឱ្យរស់នៅក្នុងព្រៃធម្មជាតិភ្លាមៗបានទេ។ អ្នកជំនាញត្រូវផ្សាំងសត្វទាំងពីរឱ្យស៊ាំនឹងបរិស្ថានជាមុនសិន មុនពេលដោះលែងសត្វទាំងពីរឱ្យទៅរស់នៅក្នុងព្រៃធម្មជាតិដោយខ្លួនឯង។ លោក Nick Marx បញ្ជាក់ទៀតថា នេះជាលើកទី១ហើយ ដែលអង្គការគាំពារសត្វព្រៃកម្ពុជា បានយកសត្វប្រមា មកប្រគល់ជូនអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា ឱ្យដោះលែងក្នុងព្រៃអង្គរ។ អ្នកជំនាញសត្វព្រៃរូបនេះ បានបញ្ជាក់ពីសារសំខាន់នៃសត្វប្រមាថាសត្វនេះ ក៏ដូចជាសត្វព្រៃដទៃទៀតដែរ គឺមានតួនាទីជួយឱ្យប្រព័ន្ធជីវចម្រុះធម្មជាតិកាន់តែសម្បូរបែបឡើង តាមរយៈការស៊ីផ្លែ ហើយពាំគ្រាប់យកទៅតាមកន្លែងផ្សេងៗ ធ្វើឱ្យកូនឈើដុះលូតលាស់។ ចំណែកលោក ជូរ៉ា ឌីណា អនុប្រធាននាយកដ្ឋានគ្រប់គ្រងទឹក ព្រៃឈើ និងហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ ឱ្យដឹងថា នៅក្នុងព្រៃតំបន់អង្គរ ក៏មានសត្វប្រមាមួយចំនួនកំពុងរស់នៅដែរ។ ការព្រលែងសត្វប្រមា២ក្បាល ដែលបានពីតំបន់ផ្សេង ឱ្យរស់នៅក្នុងតំបន់អង្គរ គឺពិតជាធ្វើឱ្យចំនួនសត្វប្រមានៅក្នុងព្រៃអង្គរ មានចំនួនកើនឡើងបន្ថែមទៀត។ លោក ជូរ៉ា ឌីណា រំពឹងថា សត្វប្រមាចំនួន២ក្បាល ដែលព្រលែងនៅក្នុងព្រៃអង្គរពេលនេះ អាចនឹងមានសម្ព័ន្ធភាពជាមួយនឹងសត្វដែលរស់នៅក្នុងព្រៃអង្គរជាយូរមកហើយ ព្រមទាំងពួកគេអាចនឹងបង្កើតកូនចៅបានកាន់តែច្រើននៅពេលខាងមុខថែមទៀត។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០១៣ គម្រោងដោះលែងសត្វព្រៃក្នុងឧទ្យានអង្គរ ក្រោមកិច្ចសហការរវាងអាជ្ញាធរជាតិអប្សរា រដ្ឋបាលព្រៃឈើភ្នំពេញ និងអង្គការ Wildlife Alliance ទទួលបានជោគជ័យក្នុងការដោះលែងសត្វព្រៃជាច្រើនប្រភេទចូលក្នុងព្រៃធម្មជាតិនៃឧទ្យានអង្គរមានដូចជា៖ - សត្វទោចមកុដ (Pileated Gibbon) ចំនួន១៧ក្បាល(កើតកូនបានចំនួន៩ក្បាល)- សត្វឈ្លូស (Red Muntjac) ចំនួន៧ក្បាល - សត្វស្វាព្រាហ្មណ៍ ឬស្វាព្រាម (Silvered Langurs) ចំនួន១២ក្បាល (កេីតកូនបាន១៨ក្បាល)- សត្វសំពោចក្រអូប (Common palm Civets) ចំនួន៧ក្បាល - សត្វភេខ្លួនរលោង (Smooth-coated Otter) ចំនួន១៥ក្បាល(កើតកូនបានចំនួន១២ក្បាល) - សត្វឆ្មាដាវ (Leopard Cat) ចំនួន៣ក្បាល - សត្វកេងកងតូច (Oriental Pied Hornbill) ចំនួន៩ក្បាល - សត្វកេងកងធំ (Great Hornbill) ចំនួន៦ក្បាល - សត្វភូវាំង (Wreathed Hornbill) ចំនួន៧ក្បាល - សត្វក្ងោក (Peafowl) ចំនួន៩ក្បាល- សត្វអន្សង (Common Water Monitor) ចំនួន២ក្បាល - សត្វពង្រូល (Sunda Pangolin) ចំនួន២ក្បាល និងសត្វផ្សេងៗមួយចំនួនទៀត ដែលមកដល់បច្ចុប្បន្នសត្វទាំងអស់នេះ នៅតែមានវត្តមាននៅទីនោះនៅឡើយ ក្រោមការយកចិត្តទុកដាក់តាមដាន និងថែទាំជាប្រចាំពីក្រុមការងារ៕